გვესაუბრება "კავკასიელ ხალხთა კონფედერაციის" თავმჯდომარე, ანალიტიკოსი რეგიონალური პოლიტიკის და უსაფრთხოების საკითხებში ზაალ კასრელიშვილი.

ვფიქრობ, საქართველოში ბევრმა არ იცის, მათ შორის აფხაზებმაც, რომ რკინიგზის დაცვასთან დაკავშირებით, ედუარდ შევარდნაძესა და ვლადისლავ არძინბას შორის მოხდა შეთანხმება, რომ ქართული შინაგანი ჯარი შესულიყო აფხაზეთის ტერიტორიაზე და დაეცვა რკინიგზა. ეს ჯარი რომ შევიდა აფხაზეთში, არძინბამ იმის მაგივრად, რომ გამოსულიყო და საჯაროდ ეთქვა, ცენტრალურ ხელისუფლებასთან შეთანხმებული ვართ, ერთობლივი ძალისხმევით უნდა აღვკვეთოთ კრიმინალი, დავიცვათ რკინიგზა და ტვირთების გადაადგილებაო, განაცხადა ქართველები თავს დაგვესხნენო. შევარდნაძეს მისი მომხრეები დიდ პოლიტიკოსად თვლიდნენ, შეუძლებელია დიდ პოლიტიკოსს ეს საფრთხეები არ გაეთვალა, ყოველ შემთხვევაში, ალბათობა მაინც უნდა დაეშვა, რომ მესამე მხარე პროვოკაციას მოაწყობდა, მაგრამ საეჭვო სცენარს დათანხმდა.

— თქვენი აზრით, რა გახდა მისი თანხმობის მიზეზი?

— შევარდნაძე სამხედრო გადატრიალების შედეგად იყო ხელისუფლებაში მოსული, მოსახლეობის დიდი ნაწილისთვის ისედაც მიუღებელი იყო და თუ კისერზე დააწვებოდა აფხაზეთის პრობლემაც, რომელიც 70-იან წლებში ძლივს გადაწყვიტა, სავარძელს ვეღარ შეინარჩუნებდა, ამიტომ შეყვა ამ თამაშში და მისთვის ესოდენ სასურველი სავარძელი შეინარჩუნა. იმ პერიოდშიც და მერეც იყო აფხაზების მხრიდან ფედერაციულ თუ კონფედერაციულ მოწყობაზე მოთხოვნები, მაგრამ ყველაფერი უშედეგოდ დასრულდა. ფედერაციული მოწყობა ნიშნავს საქართველოს ტერიტორიაზე დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული სუბიექტის არსებობას, რომელიც ცენტრალური ხელისუფლების ნაწილია, ერთია ინფრასტრუქტურა, ჯარი, ფულის ერთეული, მაგრამ ამ სუბიექტის პარლამენტი განსხვავებული პირობებით ირჩევა, ეროვნული უმცირესობების წარმომადგენლებს ქვოტები აქვთ. ამგვარი მოწყობა აფხაზეთს საბჭოთა საქართველოს პირობებში ჰქონდა და მერეც უნდოდათ შენარჩუნება. კონფედერაცია ორი დამოუკიდებელი ადმინისტრაციული ერთეულის ნებაყოფლობით გაერთიანებას ნიშნავს, ანუ საქართველო და აფხაზეთი როგორც დამოუკიდებელი სახელმწიფოები დადებდნენ ხელშეკრულებას, რომ ერთ ტერიტორიაზე, ერთ სივრცეში უფლებამოსილების გამიჯვნით ექნებოდათ ურთიერთობა, თუმცა ჯარი და ფულის ერთეული კვლავ ერთი იქნებოდა. ეს უფრო ცუდი ვარიანტი იყო, მაგრამ ახლა ესეც სანატრებელი გაგვიხდა. 

მე და ჩემი თანამოაზრეები მაშინაც ვამბობდით და დღესაც იმავე აზრზე ვართ, რომ ყველაფერი უნდა გაკეთებულიყო, რომ აფხაზებსა და ქართველებს შორის სისხლი არ დაღვრილიყო, რადგან, როცა კავკასიაში სისხლი იღვრება, ჩნდება ორი მოსისხლე მხარე, რომელთა შერიგებაც ძალიან ძნელია. როგორც ჩანს, ორივე მხარის მაშინდელმა პოლიტიკურმა ხელმძღვანელობებმა სავარძლების შენარჩუნების მიზნით, არაფერი იღონეს. 

დიალოგის საუკეთესო პირობა სიმართლეა, სიმართლე უნდა ვუთხრათ აფხაზებსა და მთელ მსოფლიოს და მათგანაც სიმართლე უნდა მოვისმინოთ. 
უკვე გითხარით და გავიმეორებ, რომ დარწმუნებული ვარ, აფხაზების უმრავლესობამ არ იცის, არძინბასთან რომ იყო შეთანხმებული ქართული შინაგანი ჯარის აფხაზეთში შესვლა, ისინიც მოატყუეს. ქართულ პრესაში უკვე გაჩნდა, თუ არა და გაჩნდება აფხაზების სალანძღავი პუბლიკაციები, იგივე მოხდება აფხაზურ მედიაში ქართველების მიმართ, რუსეთის პოლიტიკური ხელმძღვანელობის მიზანია, არაფრის დიდებით არ დაელაპარაკონ აფხაზები და ქართველები ერთმანეთს, 25 წლის წინანდელი ზიზღი გააღვივონ ახალ თაობებში.

– ბატონო ზაალ, როგორ ფიქრობთ, სერგეი შამბა კრემლის ასე ვთქვათ, ვიზირების გარეშე გააკეთებდა საქართველოსთან დაკავშირებით ასეთ განცხადებებს?

– უკვე გითხარით, რომ შამბა არის ძველი აფხაზური ე.წ. ეროვნული მოძრაობის ერთ-ერთი ლიდერი, მაგრამ ის და მისი თაობის ბევრი ავტორიტეტი გვერდზეა გაწეული. რუსეთის პოლიტიკურმა ხელმძღვანელობამ, ახალი თაობის "ფეესბეშნიკები" წამოსწია უკვე წინ, რომლებსაც კონკრეტულ მითითებებს ასრულებინებს. მათი წარმომადგენელია აფხაზეთის ხელისუფლების დღევანდელი პირველი პირი რაულ ხაჯიმბა, რომელიც მინსკის უშიშროების უმაღლესი სკოლის კურსდამთავრებულია. ამ სკოლის დამთავრების შემდეგ იგი საბჭოთა აფხაზეთში გაუშვეს, "კაგებეს" პოლიტიკა იყო იქ ანტიქართული განწყობის შექმნა. ამ "ფეესბეშნიკური" მთავრობის ხელში ეკონომიკურად გაპარტახდა აფხაზეთი, ჩასახლებული სომხების სასარგებლოდ შეიცვალა აფხაზეთის მოსახლეობის დემოგრაფია. ამ მთავრობის პირობებში არსებობს რეალური საფრთხე, რომ დაუშვან მიწების ყიდვა-გაყიდვის უფლება, რის წინააღმდეგაც აფხაზური ოპოზიცია ბოლომდე იბრძვის, მაგრამ როგორც ჩანს, რუსეთის მხრიდან დიდი ზეწოლაა. ვფიქრობ, სწორედ ასეთმა მდგომარეობამ გააკეთებინა შამბას ბოლოდროინდელი პოლიტიკური განცხადებები. 

პირველად თქვენს გაზეთთან ვამბობ — თუ აფხაზეთი რუსეთს შეუერთდება, მაშინ აფხაზებმა უნდა, იცოდნენ, რომ ძალიან ბევრი ქართველია რუსეთის მოქალაქე, რომლებიც თავისუფლად ჩავლენ აფხაზეთში და იცხოვრებენ. თუ რუსეთს უნდა აფხაზეთის მიერთება და აფხაზები ამაზე უარს იტყვიან, რუსები მათ მეორე დღესვე აუჯანყებენ სომხებს და ხელოვნურად წარმოშობილი კონფლიქტის გამო სამხედრო გავლენას შეინარჩუნებენ, `მშვიდობისმყოფლებად~ მოგვევლინებიან. ჩვენ გული გვტკივა ჯერ იმაზე, ძმებს შორის სისხლი რომ დაიღვარა და მერე ამ ძმას კიდევ ცხვირწინ გვიჩაგრავენ. გგონიათ, აფხაზები ვერ ხვდებიან, რუსეთთან მიერთების შემთხვევაში პერსპექტივა რომ არ აქვთ. ამიტომ აფხაზებმა თვითონ უნდა გააკეთონ არჩევანი. 

როდესაც სომხებისა და აფხაზების დაპირისპირებაზე ვსაუბრობთ, აუცილებლად უნდა ვახსენოთ ახალი, ნიკოლ ფაშინიანის დროის სომხეთი. დღეს სომხეთში სახალხო რევოლუციის ხარჯზე ხელისუფლებაში მოვიდნენ პროდასავლური ორიენტაციის სომხები, რომლებიც საქართველოს მიმართ ყოველთვის კარგი დამოკიდებულებით გამოირჩეოდნენ. 

ფაშინიანის მთავრობას დღეს არ აქვს იმის საშუალება, რუსეთისგან ან უფრო მეტი დამოუკიდებლობა, ან სომხეთის ტერიტორიიდან ჯარების გაყვანა მოითხოვოს, მაგრამ მთელი მსოფლიოს მასშტაბით, ვინც ნორმალურად მოაზროვნე სომეხია, ძალიან კარგად უნდა იცოდნენ, რომ სომხეთის, როგორც სახელმწიფოს ცივილიზებული და დასავლური მომავალი მხოლოდ კავკასიელებთან, მის მეზობელ ქვეყნებთან კარგი ურთიერთობით ექნება. სომხების სომხეთისკენ აქტიური მოძრაობა ახსენეთ, ეს ბუნებრივიცაარუსეთში ძალიან დიდი კრიზისია, არსებულ სანქციებს კიდევ დაემატება სხვა სანქციები და ვითარება კიდევ უფრო დამძიმდება, ამიტომ ყველა თავის ფესვებს უბრუნდება. რუსეთის ფედერაციის ტერიტორიაზე არცერთ საღად მოაზროვნე ადამიანს, განურჩევლად მათი ეთნიკური წარმომავლობისა, არ სჯერათ, რომ დასავლეთთან ასეთი დაპირისპირების შემდეგ, რუსეთი კიდევ ფეხზე დადგება და ეკონომიკურად გაძლიერდება. ასე რომ, წინ ძალიან საინტერესო პროცესები გველის, უკანასკნელი ასი წლის მანძილზე, გკობალური პოლიტიკური პროცესები საქართველოს სასარგებლოდ ახლა რომ ვითარდება, არასდროს ყოფილა. ამას გამოყენება უნდა, ჩვენ ერთიანობა, ეკონომიკური გაძლიერება, ეროვნული განვითარების კონცეფცია გვჭირდება, რასაც ქართული სახელმწიფოს მშენებლობა ჰქვია.


– რუსი ჟურნალისტების საქართვველოში ჩაამოსვლას რა აჟიოტაჟიც მოყვა ერთი მუჭა ვითომდა დემოკრატ-ლიბერალების მხრიდან, ეს მისაღებად მიგაჩნიათ?

– ჩვენი აზრით, ძალიან წამგებიანი იყო რუსი ჟურნალისტების მაგ თემებით საქართველოში გამოშვება, რა თემებითაც ისინი ჩამოვიდნენ. მათ რუსულ-ქართული კონფლიქტის და ოკუპაციის გარდა ყველაფერზე ილაპარაკე, რუსეთის საგარეო პრიორიტეტებს აცნობდნენ საქართველოს. ჩვენ ვფიქრობთ, რომ ეს
იყო ჩვეულებ- რივი დაზვერვითი სამუშაო, ხალხის განწყობის გაგება უნდოდათ, ეს იყო კიდევ ერთი მცდელობა, როგორმე საქართველოს გულში შემოვიდნენ და აქედან გაშალონ ასე ვთქვათ, საინფორმაციო ომი, თანამონაწილეები გაგვხადონ საერთაშორისო ასპარეზზე რუსეთის ბრძოლისა, თანამონაწილეები და თანამებრძოლები რუსეთის საგარეო პოლიტიკური კურსის მიმართულებისა, რასაც რუსეთის წინააღმდეგ სანქციები მოყვა. მთელმა მსოფლიომ და მათ შორის რუსეთის პოლიტიკურმა ხელმძღვანელობამაც უნდა იცოდეს, რომ საქართველოში ხალხს ძალით არ უნერგავენ ანტირუსულ განწყობას. ჩამოვიდნენ და ნახონ, რომ აფხაზეთის და ცხინვალის რეგიონის დაკარგვას არავინ შეეგუება. ერთხელ და სამუდამოდ გავაცნობიეროთ, რომ რუსეთს არ უნდა ჩვენთან ურთიერთობა, აფხაზეთიც და სამაჩაბლოც ჯოკერებივით უჭირავს ხელში და ვაჭრობს. ერთს გეტყვით, დასავლეთმა სააკაშვილის ხელით "შეტენა" რუსეთს ეგ თემა, ახლა საქართველოში აღარ არის პრობლემური ტერიტორიები, ოკუპირებული ტერიტორიებია. საერთაშორისო ორგანიზაციებში პრობლემური ტერიტორიებით არ მიგიღებდნენ, ოკუპირებული ტერიტორიებით კი მიგიღებენ, როგორც ორად გაყოფილი გერმანია მიიღეს.

რუსები ამას ვერ მიხვდნენ თავის დროზე და ანკესიზე წამოეგნენ. გერმანიის კანცლერის ვიზიტი ძალიან დადებითად შეიძლება შეფასდეს, რამდენადაც ჩვენი ევროპელი კოლეგებისგან ვიცით, მერკელი "ჩრდილოეთის ნაკადი-2"-ის ალტერნატივას ეძებს, საქართველო ენერგომატარებლების ალტერნატიულ გზად
განიხილება. ეკონომიკურად კი გვიჭირს, მაგრამ ამ მდგომარეობაში რაღაცა პატარა პერიოდი დაგვრჩა გასავლელი, ვფიქრობ, 2019 წლის შუიდან, შეიძლება უფრო ადრეც, ნავსი გატყდება. ამას მხოლოდ პროგნოზების დონეზე არ ვამბობთ, ჩვენი კოლეგები და პარტნიორები ევროპიდან და ამერიკიდან
გვაწვდიან ინფორმაციებს, რომ დასავლეთში ბალტიისპირეთის ქვეყნები, უკრაინა და საქართველო დასავლური ინვესტიციების დაბანდების კეთილსაიმედო რეგიონებად გამოცხადდა. რამდენადაც ვიცით, ძალიან სერიოზული ინვესტორები მზად არიან ამ სამი მიმართულე- ბით განახორციელონ ასევე სერიოზული თანხებით ინვესტირება, თანაც არა წამგებიანი პირობებით, არამედ სანახევროდ. ამ მიზნით ჩვენი ხელისუფლება ისეთ ბრენდებთან კონტაქტობს, რომელთაც შეუბღალავი რეპუტაცია აქვთ და შემოსვლის შემთხვევაში კაბალურ პირობებში არ ჩააყენებენ საქართველოს. ჩვენ არაფერს ვამტკიცებთ, ის ინფორმაცია მოგაწოდეთ, რაც ეტაპზე გვაქვს.


მანანა სუხიშვილი

მეტის ნახვა
18-09-2018, 09:30


10 სექტემბერს პრეზიდენტობის კანდიდატების ცესკოში წარდგენის ვადა დასრულდა. უკვე ცნობილია, რომ 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები „ქართული ოცნების“ საპრეზიდენტო კანდიდატის გარეშე ჩაივლის – საქართველოს პრეზიდენტობის მსურველ 46-მა კანდიდატს შორის მმართველი პარტიის კანდიდატი არ აღმოჩნდა.

ბიძინა ივანიშვილის არჩევანზე, საპრეზიდენტო არჩევნებში „ქართული ოცნების“ ფავორიტისა და ოპოზიციის შანსებზე და საქართველოში უახლოესი წლების პოლიტიკურ ამინდზე ჟურნალისტი და კონფლიქტოლოგი ლალი მოროშკინა გვესაუბრა:

– პირველ რიგში გეტყვით, რომ ბოლო წამამდე მქონდა სურვილი და განცდა, რომ ბიძინა ივანიშვილი თავის სიტყვას იტყოდა და პრეზიდენტობაზე კენჭს იყრიდა, ვინაიდან ახლა ძალიან კრიტიკული მომენტია და ქვეყანას გამოკვეთილი მმართველი ჭირდება. არავინ თქვას, რომ კონსტიტუციით პრეზიდენტს უფლებები არა აქვს. პრეზიდენტი ქვეყნის სახეა, ამიტომ დიდი იმედი მქონდა, რომ ეს სახე იქნებოდა ადამიანი, რომელმაც 2012 წელს ქვეყანა რეალურად იხსნა.

– არათუ ბიძინა ივანიშვილი, „ქართულმა ოცნებამ“ საერთოდ არ წარადგინა კანდიდატი, თუმცა პრეზიდენტობის მსურველთა სიმცირეს არ ვუჩივით..


– როდესაც ამერიკაში საპრეზიდენტო არჩევნებზე ორი კანდიდატი იბრძვის, როდესაც ევროპულ ქვეყნებში მაქსიმუმ სამი კანდიდატი ჰყავთ და შენ თავს უფლებას აძლევ, რომ 46 ამბიციური კანდიდატი გყავდეს, რომელთაგან ზოგიერთს ალბათ საკუთარი ოჯახისთვის ვერ მიუხედავს, ე.ი. რაღაცა მოიშალა და ქვეყანა არასწორი გზით წავიდა. 

– „ქართულ ოცნებას“ ფეხდაფეხ მიყვებიან ძველი და კარგად ნაცნობი „ნაციონალური მოძრაობა“ და „ევროპული საქართველო“...

– დიახ, მე მქონდა ეჭვი, რომ არსებობდა გეგმა – ყველა მინუს ერთი ანუ სააკაშვილი. სავარაუდოდ, „ოცნების“ ხელისუფლებაში მოსვლამდე არსებობდა ამერიკელებთან მოლაპარაკება, რომ მოხდებოდა დროებით ჩანაცვლება, თუნდაც ორი საპარლამენტო არჩევნების განმავლობაში, ოღონდ სააკაშვილის გარეშე. გამოდის, რომ მხოლოდ სააკაშვილი იყო პრობლემა და არა სისტემა? მე ასე არ ვფიქრობ. იმაში, რაც ხდებოდა, ყველა ადამიანი იყო გასვრილი, მაგრამ დღეს ევროპული საქართველო ხორავას ქუჩის საქმეში მტყუან-მართალს არჩევს, ბაქრაძე და ვაშაძე კი სოფელ-სოფელ დადიან და ხალხს მხარდაჭერისკენ მოუწოდებენ. ზოგადად, ჩემთვის ორივე კომიკური ფიგურაა. ამიტომ მეცინება ამ ყველაფერზე. რაც შეეხება ვაშაძეს, ის მენტალურად რუსი პოლიტიკოსია, რომელიც თავს უფლებას აძლევს საქართველოს პრეზიდენტობის ამბიცია ჰქონდეს, ეს დაახლოებით იგივე მგონია, მე რომ ჩემი რუსული გვარით წავიდე რუსეთში და პრეზიდენტობაზე პრეტენზია განვაცხადო. აღარაფერს ვიტყვი მის გაუმართავ ქართულ მეტყველებაზე და იმაზე, ომის დროს როგორც მოიქცა. ტრაგიკომიკურ სიტუაციაში ვართ და ამ დროს არ არსებობს ფიგურა, რომელიც ქვეყანას დაალაგებს.

– სალომე ზურაბიშვილის შანსებზე რა აზრის ხართ?

– რაც შეეხება ზურაბიშვილს, კი ბატონო არჩევნებს ის იგებს, ვინც ხმებს ითვლის, მაგრამ თუ არის ხალხის კრიტიკული რაოდენობა, ამის გაყალბება არ გამოდის. თავის დროზე ნაციონალურმა მოძრაობამაც იმიტომ ვერ გააყალბა, რომ ოცნების მხარდამჭერთა რაოდენობამ კრიტიკულ ზღვარს გადააჭარბა. სამწუხაროდ, რაც უფრო მეტი დრო გადის, უფრო ვრწმუნდები, რომ „ქართული ოცნება“ მზად არ იყო გამარჯვებისთვის. სალომე ზურაბიშვილის იმიჯის შელახვაზე ნაციონალებისა და „ევროპული საქართველოს“ პიარტექნოლოგებმა იმაზე ადრე იზრუნეს, ვიდრე `ქართული ოცნება~ მის გაკეთილშობილებაზე ზრუნვას დაიწყებდა. როგორც პიარტექნოლოგმა შემიძლია ვთქვა, რომ როცა რაღაც საქმეს იწყებ, გათვლილი უნდა გქონდეს კრიზისული სტრატეგია, მით უმეტეს, როცა ისეთ პიარტექნოლოგიურად აღჭურვილ მონსტრებს ებრძვი, როგორებიც სააკაშვილის გუნდის წევრები არიან. არ არის ეს მუშაობა ჩატარებული. სალომე ზურაბიშვილს ნამდვილად აქვს გამარჯვების შანსი, მაგრამ ამისთვის ისევ ჩვენ, ქართველი ხალხი, უნდა შევიკრიბოთ და ვთქვათ, რომ პრინციპული ამბავია და პრეზიდენტი სალომე უნდა იყოს და არა ვინმე სხვა.

სამწუხაროდ, „ოცნების“ ექვსწლიანი მმართველობის შედეგად მივიღეთ სრული ნიჰილიზმი, აბსოლუტური უიმედობა და ჩიხური ვითარება. ზუსტად ვიცი, რომ ამ არჩევნებზე ხალხი საერთოდ არ მივა ან იმისთვის მივა, რომ ყველა გადახაზოს. ამიტომ ველოდი, რომ ბიძინა ივანიშვილი თავის სიტყვას იტყოდა და რეალურად ძალიან ძლიერი კანდიდატი გვეყოლებოდა, იმიტომ, რომ თავისი კეთილი საქმეებით 46-ვე კანდიდატს გადაწონის. არ ვიცი ასე რატომ არ მოხდა, თუმცა არ გამიკვირდება, რომ ნაწყენია და ეს მისი რევანში გახლავთ. რომ ქვეყანაში ისევ ელიტარული კორუფცია ყვავის და ეს ყველაფერი იმის შემდეგ, რაც ივანიშვილმა ქვეყნისთვის გააკეთა. მის ადგილზე ბევრი ალბათ უკან არ გამოიხედავდა, ისე წავიდოდა საქართველოდან. უბრალო მაგალითს გეტყვით, შეკვეთილის ზღვის კურორტების განვითარების დიდი გეგმა არსებობს, უზარაზარი ფულია ჩადებული, მაგრამ არ აკეთებენ. წელს შეკვეთილში პატარა მშენებლობა მეც მქონდა და ვხედავდი, რომ ზუსტად იმ არეალში, სადაც შეიძლება ბიძინა ივანიშვილი ვეღარ აკონტროლებს, პრაქტიკულად აღარაფერს აკეთებდნენ. ამ ადამიანმა ბაზა შექმნა, ფული და სული ჩადო და ახლა მაინცდამაინც წკეპლით უნდა იაროს და ამოწმოს ვინ რას აკეთებს? აი, ამიტომ მგონია პრეზიდენტობაზე ივანიშვილის უარი რევანშისტული პოზიცია – არ გინდოდათ? მიდით ახლა და თავად მოიგეთ არჩევნებიო.

– რიგითმა მოქალაქეებმა რა დააშავეს, ვინც ბიძინა ივანიშვილს მხარი დაუჭირა და ბოლომდე გვერდით ედგა? ხომ შეიძლება, რომ ეს ხალხი იგივე პოლიტიკური ძალის ხელში ჩავარდეს, რომლისგანაც ივანიშვილმა 2012 წელს იხსნა?

– აუცილებლად, რადგან ერთი და იგივე წრეზე ვტრიალებთ და იგივე უნდა გავიაროთ, რაც ერთხელ უკვე გავიარეთ. მეშინია, ამასობაში ისე არ მოხდეს, რომ ტერიტორიები დავკარგოთ, რადგან ჩემი ინფორმაციით, საქართველოში ირანის დაზვერვაა შემოსული და დაახლოებით იგივე სქემით მოქმედებს, რაც თავის დროზე თურქებმა გერმანიაში განახორციელეს. ყველამ ვიცით, რომ დღეს გერმანია პრაქტიკულად, გადათურქებულია და საფრანგეთში ფრანგის დანახვას ნატრობენ. ჩვენც ზუსტად ამ მშვიდობიანი ექსპანსიის გზით მივდივართ, ოღონდ ჩვენთან ტერიტორიის ნაწილს თურქეთი წაიღებს და ნაწილს – ირანი. ვხედავთ, რომ აჭარა პრაქტიკულად გამუსულმანებულია და იქ, სადაც ეკლესია დუმს, მოლას ხმა ისმის. იმასაც ვხვდებით, რომ მერკელის ვიზიტის რეალური მიზანი საქართველოში მიგრანტების შემოდინება გახლდათ. ძალიან ტოლერანტული ადამიანი ვარ, მაგრამ როცა ეს ქართველების არნახული ემიგრაციის ფონზე ხდება, მშვიდად ვერ ვიქნები. მე ხშირად მიწევს რეესტრში მისვლა და ვხედავ, რომ ინდოელი, არაბი, ჩინელი და ყველა იფორმებს ჩვენს მიწებს ქართველების გარდა. ჩვენ ნაბიჯ-ნაბიჯ მივალთ იქამდე, რომ ქრისტიანები და ქართველები უმცირესობაში მოვექცევით. მერე ყველანაირი არჩევნების ბედი თავისთავად გადაწყდება. შეიქმნება უცხოელების პარტია, გააკეთებენ ბინადრობას, გვიჩვენებენ, რომ საქართველოში 5 წელი ცხოვრობენ და მშვენივრად შევლენ პარლამენტში. ასე, რომ სავალალო პროგნოზი მაქვს და კარგს ვერაფერს ვიტყვი. უვიზო რეჟიმმა, რომლისთვისაც ძალიან მძიმე ხარკი გადავიხადეთ, საქართველოდან ქართველები საბოლოოდ გაიყვანა.

გენოფონდის დაკარგვა კი ტერიტორიების დაკარგვაზე მძიმეა. წლებია ვამბობ, რომ ჩვენი გეოპოლიტიკური მდებარეობის გამო ნარკოტიკის გამტარი ქვეყანა ვართ და არა ქვეყანა, სადაც ქარხნები და ფაბრიკები უნდა აშენდეს და რაც უფრო ადრე დავიჯერებდით ამას, მით უფრო ადრე შევძლებდით სიტუაციის გაკონტროლებას. ახლა სიტუაცია უკვე კონტროლიდან გამოვიდა, იმიტომ, რომ ავღანურმა წამალმა იმატა. ადრე თუ ათასობით ჰექტარზე იყო ლაპარაკი, ახლა ავღანური კანაფი ათიათასობით ჰექტარზე მოდის და პირდაპირი ნარკოტრაფიკი ვართ.. ცხადია, ჩვენ ამას ვერ შევეწინააღმდეგებით, მაგრამ ბოლოს და ბოლოს, წამლის გამტარი ქვეყნები ბიუჯეტში საკმაოდ დიდ ფულს იღებენ და მილიონერების ქვეყანა უნდა ვიყოთ, მაგრამ ამის შნოც არ აღმოგვაჩნდა. საბოლოოდ, მივიღეთ დასუსტებული ეკლესია, დამუნჯებული პატრიარქი, დაკნინებული სასულიერო პირები, სრულიად დეგრადაციის გზაზე დამდგარი და გამარგინალურებული პოლიტიკური ძალები და ასე მივექანებით კაცმა არ იცის, სად. ახლა ალბათ ყველაზე კარგი გამოსავალი სოფლებში დაბრუნება, მიწაზე შრომა და მოსავლის მიღება იქნებოდა, მაგრამ ადამიანს რომ შია, იმას ურჩევნია სადღაც წავიდეს, მოხუცს პამპერსები გამოვუცვალოს და ფული დააგროვოს.

– როგორც პიარტექნოლოგი რას იტყვით საპრეზიდენტო არჩევნებისთვის საქართველოში უცხოელი პიარტექნოლოგების მომრავლებაზე?

– მე გავიცანი კიდეც ოცნების ერთ-ერთი პიარტექნოლოგი, რომელიც ბალტიისპირეთიდან ჩამოვიდა. პირდაპირ ვუთხარი, რომ საქართველოში ამას ქართველები უნდა აკეთებდნენ, იმიტომ, რომ ჩვენ იმ ადამიანების გვჯერა, რომლებმაც ამ ქვეყანაში მიაღწიეს წარმატებას და უცხოელი, რომელიც რაღაცა ფორმულებით გვესაუბრება, ჩვენთვის ნაკლებად დამაჯერებელია. მე სააკაშვილის პიარში ვმუშაობდი და კარგად მახსოვს რამდენად მორგებული იყო მისი მუშაობის სტილი კავკასიურ მენტალიტეტს. ამ ადამიანს მიზნად ჰქონდა ქცეული, რომ ყოველდღიურად 400 ადამიანისთვის ჩამოერთვა ხელი. რატომ 400 და იმიტომ, რომ ქართველისთვის ხელის ჩამორთმევა მისიანად ქცევას და მეგობრობას ნიშნავს. 400 კაცი კი მინიმუმ სამი ოჯახია და წლის განმავლობაში ათასობით ადამიანი გამოდისო. სააკაშვილი შეიძლება ცუდი პრეზიდენტი იყო, მაგრამ კარგი პიარტექნოლოგი გახლდათ და ასეთი „ნიუანსები“ ფანტასტიკურად ჰქონდა გათვლილი. არ მესმის, რატომ არ ავიღეთ ის, რისი აღებაც სააკაშვილისგან შეიძლებოდა და რატომ ვენდეთ „ცხვირმოუხოცავ“ ბიჭებს, რომლებიც არსაიდან მოვიდნენ და ოცნების მთავრობაში მილიონერები გახდნენ.

– ამასწინათ ფეისბუკში დაწერეთ, ალბათ ხუმრობით – ისე არ ქნათ, რომ სააკაშვილი ჩამოვიყვანო, ხომ იცით, რომ შემიძლიაო. როგორ ფიქრობთ შესაძლებელია მოვლენების ამგვარად განვითარება?

– სააკაშვილი უკვე "ჩამოყვანილია". ის დიდი ხანია აქ არის და განიხილავს ხორავას ქუჩის საქმეს, განიხილავს ყველა მნიშვნელოვან პრობლემას, მისით იწყება ყველა მთავარი საინფორმაციო გამოშვება და მისით მთავრდება. ნახეთ, დღეს ვინ
არჩევს საქმეებს, ვინ უბრახუნებს მუშტს ოცნებას ეს ხომ ყველა კრებითი სააკაშვილია. მიუხედავად იმისა, რომ მთავრობაში არ არიან, შეძლეს და გუნდურობა შეინარჩუნეს, ე.ი. ტექნოლოგიებმა იმუშავეს კარგად ხომ? ამ დროს სად არის „ოცნება“?
ნინო ბურჯანაძე, რომელიც გაწაფულია პოლიტიკურ თამაშებში როგორც ძალიან გამოცდილი პოლიტიკოსი არ შევიდა ამ ბრძოლაში. სალომე მასავით გამოცდილი პოლიტიკოსი არაა და ჩემს თვალში ბრძოლის ველზე უიარაღოდ დატოვებულ ადამიანს ჰგავს. შეიძლება ჩემი საუბარი პესიმისტურად მოგეჩვენოთ, მაგრამ თვალის დახუჭვა და იმის ძახილი, რომ ყველაფერი კარგად
არის, სირაქლემას პოზიცია და დათვური სამსახურია. უპრეცენდენტო შემთხვევაა, როცა ამერიკა ამდენი ხანი ელჩს არ აგზავნის. ანუ ამჟამად ჩვენ არც რუსეთის ელჩი გვყავს იმიტომ, რომ დიპლომატიური ურთიერთობა არ გვაქვს და არც ამერიკის. ორი ზესახელმწიფო ჯერ კიდევ ბჭობს და განიხილავს ვინ რამდენ პროცენტს წაიღებს ჩვენგან. არ უნდა დაგვავიწყდეს თურქეთისა და ირანის ინტერესები. თურქეთი რას მოილაპარაკებს რუსეთთან და როგორ მოვყვებით ამ გადანაწილებაში არავინ იცის და როგორ
შეიძლება ამ დროს არ გვყავდეს ძალიან კვალიფიცირებული წარმომადგენელი, რომელიც მინიმუმ, მაღალ ტრიბუნას გამოიყენებს საკუთარი ქვეყნის ინტერესების გასახმოვანებლად?

„ოცნების“ გულშემატკივარი რომ არ ვიყო, ძალიან ბედნიერი ვიქნებოდი, იმიტომ, რომ დღეს დამარცხების დღეა, მაგრამ ვგულშემატკივრობ, რადგან ჩემი ცხოვრების საუკეთესო ცხრა წელი ბრძო-აში გავატარე.  მწყინს, რომ ბიძინა ივანიშვილს, რომელიც ჩემი ოჯახის ასევე ძალიან ბევრი ოჯახის გადამრჩენელია, იმ პოზიციაზე ვერ ვიხილავ, სადაც ვისურვებდი.

აღმოჩნდა, რომ ქართველებს მოკლე მეხსიერება გვაქვს და წარსული მალე გვავიწყდება. ახლახან სერგო თეთრაძის საქმეზე ახალი დეტალები გამოქვეყნდა, სადაც პირდაპირ წერია ადამიანი როგორ მოკლეს და დღეს რომ ნაციონალური მოძრაობა კიდევ არსებობს და დაუსჯელია, ჩვენს უზარმაზარ პრობლემად იქცა. აი, ამიტომ ვერ მივდივართ წინ და როდესაც ქვეყანა წინ არ მიდის, ჭაობს ემსგავსება. ჩვენ ჭაობად ვიქეცით და დღეს ზუსტად ამ ჭაობიდან ამოსული რეპტილიები გამოვიდნენ სარბიელზე. ამ სიტუაციაში ერთადერთი პოზიტივია, რომ სიტუაცია იმდენად გაფუჭდება, რომ ახალი საპარლამენტო არჩევნების აუცილებლობა დადგება და ეს არჩევნები ქვეყნის ანსი იქნება.


ნელი თორდია

მეტის ნახვა
15-09-2018, 14:00


ვინ, როგორ და რატომ უღალატა ბიძინა ივანიშვილს?
(გაგრძელება. დასაწყისი "ს.გ" N28-32)

ვიგინდარა “ნაციონალები” ბიძინა ივანიშვილს ხშირად ადანაშაულებენ, რუსი ოლიგარქია და თანაც პუტინის მონა, პოლიტიკაში მოსვლის დღიდანვე გაიძახის, 2008 წელს ომი საქართველომ დაიწყოო. რასაკვირველია, სააკაშვილის ხელის ბიჭებმა ყველაფერი კარგად იციან, მაგრამ თავიანთ მომხრეებს და საზოგადოების გაუთვითცნობიერებელ ნაწილს მაინც აბოლებენ, ანუ კოკას ყურს იქიდან აბამენ, საიდანაც აწყობთ. ივანიშვილის პირველ წერილში, რომელსაც ასე ხშირად ვახსენებ, არის ერთი საინტერესო ფრაგმენტი ამ ომთან დაკავშირებით. გთავაზობთ მცირე ამონარიდს, სადაც მიმართავს ვანო მერაბიშვილს:
“გახსოვს, ვანო, სააკაშვილმა დიდი ხვეწნის შემდეგ რომ დამიყოლია, ბოკერიასთან მივსულიყავი, რომ მისთვის გადამეფიქრებინა ქვეყნისთვის ერთი ძალიან სარისკო და საბედისწერო გადაწყვეტილების მიღება. ეს ხდებოდა 2008 წლის აგვისტომდე წელიწადნახევრით ადრე. მაშინაც იგივე სცენარი განიხილებოდა, რაც თქვენ 2008 წლის აგვისტოში განახორციელეთ.

ბოკერია დაჟინებით ითხოვდა ქართული ჯარების შეყვანას სამაჩაბლოში და იმედი ჰქონდა, რომ რუსი სამხედროები გაიწეოდნენ და ქართულ ჯარს ცხინვალში უომრად შეუშვებდნენ. მე მაშინ შევძელი, ბოკერია დამერწმუნებინა, რომ არ შეიძლებოდა ამ ნაბიჯის გადადგმა. სააკაშვილთან ერთად შენც ესწრებოდი ამ შეხვედრას და მე მახსოვს შენი აღფრთოვანება, რომელსაც გამოხატავდი ჩემი მისამართით. ორმოც წუთში ბოკერიას დავუმტკიცე, რომ ის, რის გაკეთებასაც გეგმავდა, წმინდა წყლის პროვოკაცია და ავანტიურა იყო. ბოკერიამ უკან დაიხია და დასახულ გეგმაზე უარი თქვა, მაგრამ უცებ სააკაშვილმა თქვა:

– ხომ შეიძლება თვითონ რუსებმა შემოგვთავაზონ ამის გაკეთება, მაშინ რა ვქნათო?
– სანამ რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო ოფიციალურ განცხადებას არ გააკეთებს, რომც გაჩუქოთ ეს ტერიტორია, ხელი არ ახლოთ არაფერს-მეთქი, — გავაფრთხილე.

მაშინ კი შევძელი დროებით შემეჩერებინა ის საბედისწერო გადაწყვეტილება, მაგრამ მოგვიანებით მაინც იგივე სცენარით იმოქმედეთ და რა შედეგიც მივიღეთ 2008 წლის აგვისტოში, სახეზეა”.

რა თქმა უნდა, საქართველოს წინააღმდეგ ომი რუსეთმა დაიწყო ჯერ კიდევ 1801 წელს, შემდეგ 1921 წელს, შემდეგ 1993 წელს… ბოლო-ბოლო, 1991 წლის მიწურულს სამოქალაქო ომი გაგვაჩაღებინეს რუსთაველზე, მაგრამ 2008 წლის აგვისტოში სააკაშვილის ხროვა იყო აჟიტირებული — ბოკერიები, მერაბიშვილები, უგულავები და სხვები რატომღაც დარწმუნებულნი იყვნენ, რომ ტაშ-ფანდურით შევიდოდნენ ცხინვალში და ოკუპანტები ამას გაატარებდნენ, თვალებს დაიბრმავებდნენ. განა საქართველოში იყო ვინმე ნორმალური, ვისაც არ უნდოდა ქვეყნის გამთლიანება, ტერიტორიების დაბრუნება? არ იყო, მაგრამ ჩვენ კვლავაც უშედეგოდ დავიცალეთ სისხლისგან. სხვათა შორის, აგვისტოს დასაწყისში ბევრ “არანაციონალსაც” სჯეროდა, რომ რუსები ცხინვალს დათმობდნენ. საიდან ჰქონდათ ასეთებს ასეთი ინფორმაცია, ვერ გეტყვით. გარკვეულ წრეებში მიმტკიცებდნენ, ეს საკითხი მაღალ დონეზეა გადაწყვეტილი, სააკაშვილმა ჩააწყო, ამერიკელებიც მხარს გვიჭერენ, ესე იგი, მათთანაც შეთანხმებულიაო. მე საპირისპიროს ვამბობდი — თუ ოკუპანტები ამას გაგვიტარებენ, მაშინ რამდენიმე დღეში მთელი ჩრდილოეთი კავკასია აუჯანყდებათ-მეთქი. მხოლოდ დღეს კი არა, მომავალშიც ასე იქნება, რუსეთი, სანამ ამ სახით არსებობს, არ დაუშვებს პრეცედენტს, ვინმემ ტერიტორია ომით გამოგლიჯოს, რადგან ეს ყველა თავისუფლებისმოყვარე ერს წაახალისებს, უპირველესად კი ჩეჩნებს.

ბევრმა არ იცის, ბევრს არ ახსოვს, რა უბედურება დატრიალდა ჩეჩნეთში 1990-იან წლებში, როგორ გაიჟუჟა ნახევარ მილიონზე მეტი ადამიანი და მერე რა, რა მიიღო ამით გმირმა ერმა? არაფერი, მხოლოდ რამზან კადიროვის ხელისუფლება, რომელიც ვლადიმერ პუტინს უძვრება ერთ ადგილას დღეგამოშვებით. მიხეილ სააკაშვილმა მოინდომა გმირობა, მაგრამ საამისოდ არც ბაზა ჰქონდა, არც შესაძლებლობა და არც ნიჭი. თუმცა, ვიმეორებ, ჰქონდა ავადმყოფური ლტოლვა, სიშლეგე, სურვილი, რომ რაღაცნაირად აელაპარაკებინა მსოფლიო პრესა. როგორც აალაპარაკა, ვნახეთ და ისიც ვნახეთ, როგორ გამოიტანა მისმა უწმინდესობამ ცხინვალის ქუჩებში წამოკრეფილი ქართველი ბიჭების უკვე გახრწნილი ცხედრები. ომამდე რამდენიმე დღით ადრე პირადად ვესაუბრე “ნაციონალების” ერთ-ერთ ლიდერს, შოთა მალაშხიას, რომელიც მიმტკიცებდა, დღეს საქართველოს ისეთი შეიარაღება აქვს, ისეთი ჯარი ჰყავს, თავისუფლად შეუძლია, კრემლის თავზე ქართული დროშა ააფრიალოსო.

ვახ, ბატონო შოთა, მაშაყირებთ-მეთქი? რას ამბობ, როგორ გეკადრება, ამას საკუთარი თვალით ნახავო. ვნახე, ბატონებო, ვნახე, როგორ გარბოდნენ დიდი სარდლები წითელი ხიდისკენ და კახეთის მიმართულებით, რათა ოჯახებთან ერთად თავი სასომხეთისთვის და აზრებაიჯანისთვის შეეფარებინათ. დიახ, ვნახე, როგორ ღეჭავდა ჩემი მთავარსარდალი ჰალსტუხს "ბი-ბი-სი"-ს პირდაპირ ეთერში ჩართვამდე და შემდეგ როგორ გადახნა ცხვირით გორის ქუჩები. მახსოვს, საქართველოს მწერალთა კავშირის იმჟამინდელი თავმჯდომარე მაყვალა გონაშვილი მიყვებოდა ომის დღეებში, აღარ შემიძლია, მაღალჩინოსნები მირეკავენ და მთხოვენ, შენ სომხეთსა და აზერბაიჯანში გავლენიან მწერლებს იცნობ, გადარეკე, იქნებ ოჯახებით მიგვიღონ და დაგვაბინავონო. კარგად გაიგონეთ? თავშესაფარს ეძებდნენ, ეს ოხრები, ეს მოღალატეები!

აი, ამაზე ამბობს ბიძინა ივანიშვილი, წელიწადნახევრით ადრე ველაპარაკე გიგა ბოკერიას, ლამის ვეხვეწე და ძლივს გადავაფიქრებინე, მაგრამ შემდგომში მაინც წამოაგეს პროვოკაციაზე მთელი ქვეყანაო. 2008 წლის პროვოკაცია, რასაკვირველია, ერთ დღეს არ დაწყებულა, რატომღაც აღარ ახსენებენ 2004 წლის ამბებს, როცა “სარდალ” ირაკლი ოქრუაშვილის მეთაურობით საცდელი შეტევა განახორციელეს. 

დღეს ხშირად ამბობენ, სააკაშვილმა კარგად დაიწყო და ცუდად დაამთავრა, დაახლოებით 2006 წლამდე ნორმალური იყოო. არ დაიჯეროთ, არც ის და არც მისი გუნდის წევრები ნორმალურები არასოდეს ყოფილან, ისინი ყოველთვის ფიქრობდნენ რაღაც არაორდინალურ ბოროტებაზე, რაც აალაპარაკებდა მსოფლიო მედიას. არ ვიცი, რამდენად მართალია, მე არ მაქვს საუბრის ჩანაწერი, მაგრამ სანდო წყარო მიყვება, როდესაც ამათ ზურგი გაიმაგრეს, მაშინვე დაიწყეს არაერთ სისულელეზე ფიქრი სერიოზული ტონითო. მაგალითად, ყოფილა ასეთი მომენტი: სააკაშვილთან შეიკრიბნენ ირაკლი ოქრუაშვილი, ზურაბ ადეიშვილი, ვანო მერაბიშვილი, დავით კეზერაშვილი და კიდევ რამდენიმე “ბალვანი”. ვანოს უთქვამს, ეს კარგია, ამერიკელები და ევროპელები პატივს რომ გვცემენ, მაგრამ ანგარიშს მაინც არ გვიწევენო. მიშაც დაფიქრებულა, შენ მართალი ხარ, რაღაც ისეთი უნდა გავაკეთოთ, ანგარიშგასაწევ ძალად ჩაგვთვალონ და რაღაცები გვკითხონო. ვანოს წამოუყენებია წინადადება, სასტუმრო “აჭარის” ადგილზე ისეთი “ტრიუმფალური თაღი” ავაშენოთ, ფრანგებმაც რომ პირი დააღონო. ამ წინადადებაზე კეზერაშვილს გაუცინია (მაინც ეშმაკია), თაღი რა ფეხებად გვინდა, მაგის გამო ანგარიშს ვინ გაგვიწევსო? ვანო გაჯიქებულა, მაშინ ატომური ბომბი ვიყიდოთ, დღეს ვისაც ბირთვული იარაღი აქვს, მარტო იმათი ეშინიათო. მიშა გაოცებულა, ჭკვიანი რომ იყავი, ვიცოდი, მაგრამ ეგეთი გენიოსი მაინც არ მეგონეო. ოქრუაშვილს უთქვამს, თქვენ ნაღდად შიგ გაქვთო, წამომხტარა და გამოუჯახუნებია კარი. თუ ეს არ გჯერათ, მაშინ საქართველოს უშიშროების ყოფილ მინისტრს, ვალერი ხაბურძანიას ჰკითხეთ, როგორ ჰქონდა “ჩახვეული” ვანო მერაბიშვილს, ნეტა ბათუმი რომ დავბომბოთ, რა მოხდებაო? ეს ის დროა, აჭარას რომ უტევენ და ასლან აბაშიძის გაგდებას აპირებენ.

მაგალითები უამრავია, მაგრამ ყველაზე საშინელი და ქვეყნისთვის დამანგრეველი ის გახლდათ, რომ 2008 წლის აგვისტოს ომამდე სააკაშვილმა კოდორის ხეობას ზემო აფხაზეთი უწოდა, ხოლო სოფელ ქურთაში სამხრეთ ოსეთის ალტერნატიულ პრეზიდენტად დიმიტრი სანაკოევი დანიშნა. ეს ის სანაკოევი გახლავთ, რომელიც 1990-იანი წლებიდან მოყოლებული ქართველებს ხოცავდა, შემდეგ კი ფულს დახარბდა და ვითომ ჩვენს მხარეს გადმოვიდა. ფაქტობრივად, სააკაშვილის ხროვამ მკვლელი გადმოიბირა და ფული ათეთრებინა. თუ რა ხდებოდა სოფელ ქურთაში, ანუ სანაკოევის საპრეზიდენტო რეზიდენციაში 2008 წლის აგვისტოს ომამდე, ამაზე მისი საგარეო საქმეთა მინისტრი მაია ცაბოშვილი პირადად მესაუბრა უკვე ამერიკის შეერთებული შტატებიდან. სამწუხაროდ, ომის შემდეგ ის იძულებული გახდა, უცხო ქვეყანაში გადახვეწილიყო:

“დიახ, არა მარტო მაშინ, როცა ეს ადმინისტრაცია ქურთაში იყო, არამედ 2008 წლის ომის შემდეგაც 19-მილიონიანი ბიუჯეტი ჰქონდა. სად, როგორ და ვინ განკარგავდა ამ თანხებს, არავინ იცის. დასაწყისში საერთოდ შავი ბუღალტერია მოქმედებდა, ჩემოდნებით მოჰქონდათ ფული და ასე ინაწილებდნენ. მე კარგად მასხოვს ჩემი საუბრები უშიშროების მაშინდელ წარმომადგენლებთან, როცა ერთი 50-დოლარიან სკამში 500 დოლარს იხდიან, სად მიდის ამდენი ფული-მეთქი? სამწუხაროდ, ასეთი შემთხვევები ხშირად იყო, მაგრამ როცა ფულის გათეთრებაზე მიდიოდა მუშაობა, ხმას ვინ ამოიღებდა? მეტსაც გეტყვით, ალბათ გახსოვთ, მაშინ გაკეთდა შემოვლითი გზა ერედვიდან. ძალიან საინტერესოა, რამდენი დაჯდა ეს გზა, რამდენი იხარჯებოდა მის ვითომ შეკეთებაზე? მილიონები. ჯერ შეიქმნა ალტერნატიული არჩევნების პრეცედენტი. თავიდან მე ვიყავი, დიმიტრი სანაკოევი და კიდევ რამოდენიმე ოსი. იმ ეტაპზე არ ერქვა ადმინისტრაცია, ჩატარდა არჩევნები იმ ადგილებში, სადაც საქართველოს იურისდიქცია ვრცელდებოდა და პრეზიდენტად აირჩიეს დიმიტრი სანაკოევი. იმ პერიოდში მე ვიყავი საგარეო საქმეთა მინისტრი, შემდეგ გადაერქვა სახელი და გავხდი ინტეგრაციის მინისტრი. იმ პერიოდში სანაკოევსაც შეეცვალა სტატუსი და გახდა ადმინისტრაციის ხელმძღვანელი. ვის სჭირდებოდა სანაკოევი? ეს ძალიან საინტერესოა… ქართულმა მხარემ ოსური მხრიდან დაიწყო ბნელი წარსულის მქონე ადამიანების გადმობირება, მოსყიდვა. ასეთების გადმოსვლა დიდი ვერაფერი შეღავათი იყო და ეჭვები გამიჩნდა 2007 წლის დასაწყისში, თუნდაც იგივე ფინანსური მომენტების შესახებ, საკადრო პოლიტიკის შესახებ.ე.წ. მთავრობაში, რომელიც სოფელ ქურთაში განთავსდა, ისეთი გაბერილი შტატები იყო, ლამის გული მისკდებოდა — ყველაფრის სამინისტრო შექმნეს და დაახლოებით 500 ადამიანი შეყარეს. წარმოიდგინე, მე ვიყავი მინისტრი და ამ დროს არავინ არაფერს მავალებდა, არავინ არაფერს მთხოვდა და არავინ არაფერს მაკეთებინებდა. უბრალოდ მოდიოდა ფული და არ მინდოდა ასეთი ფულის აღება. მე მაინც არ ვეპუებოდი, ჩემებურად ვცდილობდი, მემოქმედა, მაგრამ ყველანაირად მიშლიდნენ ხელს… პირველ რიგში სანაკოევები, რომლებიც პიროვნულად ვერ მიიტანდნენ.

(გაგრძელება იქნება)

მეტის ნახვა
15-09-2018, 09:30


2019 წლის შემოდგომაზე საქართველოს მთავრობა წარადგენს საკანონმდებლო პაკეტს, რომლის მიხედვითაც უზრუნველყოფილი იქნება ძალიან მნიშვნელოვანი ამოცანა – განათლება გახდება დომინანტი სექტორი საქართველოს ეკონომიკაში, – ამის შესახებ პრემიერ-მინისტრმა, მამუკა ბახტაძემ იყალთოს სამონასტრო კომპლექსში განაცხადა, სადაც განათლების რეფორმის ხედვას წარადგენს.

მისი თქმით, ეს უზრუნველყოფს, რომ საქართველოს მთლიან შიდა პროდუქტში განათლების სექტორს ჰქონდეს 10 ან 11-პროცენტიანი წილი.
„21-ე საუკუნეში ვერც ერთი სახელმწიფო და ვერც ერთი ეკონომიკა ვერ იქნება წარმატებული, თუ ის არ ეფუძნება ადამიანური კაპიტალის შექმნას. შესაბამისად, ჩვენი ამოცანაც სწორედ ისაა, რომ განათლების რეფორმამ უზრუნველყოს ისეთი ადამიანური კაპიტალის, ისეთი სისტემების შექმნა, რომელიც საქართველოს შეიყვანს განვითარებული ეკონომიკების მქონე ქვეყანათა რიგში“, – განაცხადა პრემიერმა.

როგორც მამუკა ბახტაძემ აღნიშნა, ამ პროექტის განსახორციელებლად იწყება რესურსების მობილიზაცია. რესურსების მოწოდებას მოახდენს, როგორც სამთავრობო, ასევე კერძო სექტორი, რომელიც პრემიერის თქმით, უკვე გამოხატავს მზაობას განათლების რეფორმის განხორციელებისთვის.
„უკვე გვაქვს საერთაშორისო ორგანიზაციების სრული მხარდაჭერა, ბევრი მათგანი ესწრება დღევანდელ შეხვედრას. მინდა, ვისარგებლო შემთხვევით და დიდი მადლობა გადავუხადო მათ ამ ძალიან მნიშვნელოვანი მხარდაჭერისთვის“, – აღნიშნა მან.

პრემიერ-მინისტრის განმარტებით, განათლების რეფორმა განხორციელდება ხუთი მიმართულებით: ადრეული და სკოლამდელი განათლება, ზოგადი განათლება, პროფესიული განათლება, უმაღლესი განათლება და მეცნიერება.

მისი თქმით, საქართველოს ახალგაზრდობა უნდა აღიჭურვოს ცოდნით, ფართო თვალსაწიერით და საზოგადოებრივი სიკეთეების შექმნის უნარებით.
„ჩვენი ერის მამები, გელათის და იყალთოს აკადემიის შემქმნელები, ასევე, ჩვენი დიდი განმანათლებლები, ვახტანგ მეექვსე და სულხან საბა ორბელიანი, მათი სახელოვანი მემკვიდრეები ილია ჭავჭავაძე და თერგდალეულები, პირველი დემოკრატიული რესპუბლიკის დამფუძნებლები სწორედ განათლებაში ხედავდნენ ჩვენი ქვეყნის გადარჩენის, განვითარების და წინსვლის მამოძრავებელ ძალას“, – აღნიშნა მამუკა ბახტაძემ.

მისი თქმით, საქართველო ევროპული ცივილიზაციის ნაწილია და დღეს ქვეყანა ევროპულ ოჯახში დაბრუნებისკენ მიისწრაფის.

„ეს არ არის თვითმიზანი ან ვიღაცის დაკრულზე ცეკვა, ეს არის ჩვენი ცივილიზაციური არჩევანი, ჩვენი საზოგადოების შინაგანი გაძლიერების გზა, რომელიც საუკუნეების წინ ავირჩიეთ. მინდა ჩემი მიმართვა, დავასრულო ილია ჭავჭავაძის, საქართველოში ევროპული განათლებისა და საერთოდ, ევროპულობის დამკვიდრების დიდი ქომაგის სიტყვებით – სხვა ვერაფერი გაუსწორებს ომს ცოდნასა, თუ არ ისევ ცოდნა. სხვა ვერაფერი გვიხსნის სიღარიბისაგან, თუ არ ის ხერხი, ის უნარი, ის ძალ-ღონე, რომელსაც მარტო ცოდნა და სწავლა-განათლება იძლევა“ – აღნიშნა პრემიერ-მინისტრმა.

მეტის ნახვა
14-09-2018, 11:00


რა ხდება იმ ქვეყანაში, სადაც ნიკო ნიკოლაძის და ივანე ზურაბიშვილის შთამომავალს იმ ბნელი ძალების ნაშიერები უპირისპირდებიან, რომლებმაც 
ასი წლის წინათ საქართველოს დამოუკიდებლობას სისხლიანი წერტილი დაუსვეს


ასი წელი ცოტა არ არის - მთელი საუკუნეა, მაგრამ 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში შექმნილ მდგომარეობას რომ აკვირდები, შეიძლება დაასკვნა, რომ ასი წელიც არ აღმოჩნდა საკმარისი იმისთვის, რომ საქართველო იმ ბნელი ძალებისგან გათავისუფლებუილიყო, რომლებმაც დამოუკიდებელი საქართველო დაიპყრეს. 

ბევრი მნიშვნელოვანი რამ მოხდა ამ ასი წლის განმავლობაში. გასული საუკუნის 90-იან წლებში საქართველომ ხელახლა მოიპოვა თავისუფლება და დამოუკიდებლობა, მაგრამ გასაკვირი ის არის, რომ ამ საერთაშორისო იურიდიული სტანდარტებით, სუვერენულ და დამოუკიდებელ ქართულ სახელმწიფოში, ქვეყნის პოლიტიკურ თუ საზოგადოებრივ ცხოვრებაში კვლავ განუზომლად ფართოა იმ პოლიტიკური ძალების ნარჩენების სამოქმედო ასპარეზი, რომლებმაც ჯერ სასქართველოს დამოუკიდებლობას გამოუტანეს განაჩენი, შემდეგ კი 70 წელი მართავდნენ საბჭოთა საქართველოს.

განა პარადოქსი არ არის, დღეს, 2018 წელს, საპრეზიდენტო არჩევნებში ნიკო ნიკოლაძისა და ივანე ზურაბიშვილის შთამომავალს პრეზიდენტობას უღმერთოთა კავშირის თავმჯდომარის შვილიშვილის, მიხეილ სააკაშვილის, ფავორიტი, სსრკ-ის პოლიტიკურ ლაბორატორიაში გამოჩეკილ-გამოჯეკილი, სსრკ-ის უშიშროების სამსახურებთან მრავალწლიანი თანამშრომლობის სტაჟის მქონე გრიგოლ ვაშაძე ეცილებოდეს?

"ეს დიდი პასუხისმგებლობა მხოლოდ ჩემი პასუხისმგებლობა არ არის. მე ვარ ვალდებული ჩემი წინაპრების წინაშე, ყველა იმ ადამიანის წინაშე, ვინც 100 წლის წინ საქართველოს დამოუკიდებლობა გამოაცხადა, მაგრამ ეს დამოუკიდებლობა ვეღარ აცოცხლა. ძალიან ბევრი ადამიანი იყო ჩემს ოჯახში და არა მხოლოდ ჩემს ოჯახში, ვინც საქართველოს ღირსეული პრეზიდენტი იქნებოდა, მაგრამ ვერც პრეზიდენტი გახდა, ვერც პარლამენტარი, სახელმწიფოს ვერ ემსახურნენ, რისთვისაც ჩემზე მეტად მზად იყვნენ. ამ ადამიანების გამო ვთვლი, რომ ამ მომენტში ასეთ გამოწვევაზე უარის თქმა არ შეიძლება. ესაა ჩემი გადაწყვეტილების მთავარი მიზეზია", _ თქვა სალომე ზურაბიშვილმა ერთ-ერთ ინტერვიუში.

თუ ქალბატონი სალომე გრძნობს პასუხისმგებლობას თავისი წინაპრებისა და ყველა იმ ადამიანის წინაშე, ვინც 100 წლის წინათ საქართველოს დამოუკიდებლობისთვის იბრძოდა, რატომ ვერ გრძნობს ამ პასუხისმგებლობას დამოუკიდებელი ქართული სახელმწიფო და მისი ცესკო, როდესაც საქართველოს პრეზიდენტობის კანდიდატად ისეთი ბიოგრაფიის ადამიანს არეგისტრირებს, როგორიც გრიგოლ ვაშაძეა?

ადამიანი მის მიერ განვლილი გზით, მისი ბიოგრაფიით ფასდება.

ამ ორი ადამიანის, სალომე ზურაბიშვილის და გრიგოლ ვაშაძის ბიოგრაფიების შედარება ნათელს ხდის, როგორ განსხვავებულ იდეებს და იდეალებს ემსახურებოდნენ ეს ადამიანები.

სალომე ზურაბიშვილი

დაამთავრა პარიზის პოლიტიკურ მეცნიერებათა ინსტიტუტი 1972 წელს, 1973 წელს კოლუმბიის (ნიუ-იორკი) უნივერსიტეტი, ხოლო 1981 წელს _ პარიზის სახელმწიფო მართვის ეროვნული სკოლა.

1974–1977 წწ. იყო საფრანგეთის საელჩოს მესამე მდივანი რომში; 1977–1980 წწ. _ საფრანგეთის მუდმივმოქმედი მისიის მეორე მდივანი გაეროში; 1980–1984 წწ. _ საფრანგეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ანალიზისა და პროგნოზის ცენტრის თანამშრომელი; 1984–1988 წწ. _ საფრანგეთის საელჩოს პირველი მდივანი ვაშინგტონში; 1988–1989 წწ. _ ვენაში ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის კონფერენციის პირველი მდივანი; 1989–1992 წწ. _ საფრანგეთის საელჩოს მეორე მრჩეველი ჩადის რესპუბლიკაში; 1992–1993 წწ. _ ევროატლანტიკურ საბჭოში საფრანგეთის მუდმივმოქმედი მისიის პირველი მდივანი (ბრიუსელი); 1993–1996 წწ. _ დასავლეთ ევროპის კავშირში საფრანგეთის მუდმივი წარმომადგენლის მოადგილე (ბრიუსელი); 1996–1998 წწ. _ საფრანგეთის საგარეო საქმეთა მინისტრის კაბინეტის მრჩეველი; 1997–1998 წწ. _ საფრანგეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს გენერალური ინსპექციის ინსპექტორი; 1998–2001 წწ. _ საფრანგეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს სტრატეგიის საკითხთა, უშიშროებისა და განიარაღების სამმართველოს თანამშრომელი; 2001–2003 წწ. _ საფრანგეთის ეროვნული თავდაცვის გენერალური სამდივნოს საერთაშორისო და სტრატეგიულ საკითხთა ხელმძღვანელი; 2003–2004 წწ. _ საფრანგეთის საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი საქართველოში; 2004–2005 წწ. _ საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრი; 2006 წლიდან არის საფრანგეთის პოლიტიკურ მეცნიერებათა ინსტიტუტის პროფესორი, 2010 წლიდან _ გაეროს უშიშროების საბჭოს სანქციების კომიტეტის ირანის ექსპერტთა ჯგუფის ხელმძღვანელი და ა. შ. და ა. შ.

გრიგოლ ვაშაძე
პარტიული ფუნქციონერის შვილი (ბატონი გრიგოლის მამა საბჭოთა საქართველოში მინისტრი გახლდათ), სსრკ-ის მთავარი ბანკირის, საბჭოთა კავშირში ერთ-ერთი ყველაზე გავლენიანი მოხელის ვლადიმერ ალხიმოვის ყოფილი სიძე, რომელმაც, როგორც ამბობენ, სწორედ თავისი გავლენიანი სიმამრის წყალობით მიაღწია თავბრუდამხვევ წარმატებებს კარიერაში, გრიგოლ ვაშაძე, ერომელსაც საბჭოთა კავშირის ყველაზე გასაიდუმლოებული, ყველაზე დახურული დარგის, ატომური მრეწველობის, ერთ-ერთი კურატორის ფუნქცია ეკისრა, გრიგოლ ვაშაძე, რომელიც საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგაც დიდხანს კბილებით ებღაუჭებოდა რუსეთის მოქალაქეობას და რომლისთვისაც რუსეთის მოქალაქეობის ჩამორთმევის კატეგორიული წინააღმდეგი იყო რუსეთის დუმა, დღეს საქართველოს პრეზიდენტობას აპირებს.

ვაშაძე კი აპირებს, მაგრამ საქართველოში რატომ არავინ ფიქრობს იმაზე, რომ, რაც არ უნდა ეცადოს, რაც არ უნდა მოინდომოს, პატივცემული გრიგოლი ვერასოდეს გაწყვეტს იმ ჯაჭვს, რომლითაც ის თავის დროზე რუსეთის სახელმწიფო ინტერესებს სამუდამოდ მიაბეს, საიდანაც თავის დაღწევას საყოველთაოდ ცნობილ გარემოებათა გამო ვერასოდეს შეძლებს.

- რუსეთი ოკუპანტია! რუსეთი საქართველოს მტერია! – ქართული სახელმწიფოს მთავარ ლოზუნგად გამოფენილი ამ სლოგანის ფონზე ჩვენ რუსული პოლიტიკის კალთაში გაზრდილი ვაშაძის საქართველოს პრეზიდენტად არჩევა გვინდა?!

განა სასაცილო და, იმავე დროს, სატირალი არ არის, როდესაც ქართული მედიასაშუალებების, ქართველი პილიტიკოსების და ქართველ ამომრჩეველთა ერთი ნაწილი მთელი სერიოზულობით ლაპარაკობენ იმაზე, რომ თუ გვინდა, საქართველოს წინსვლა და წარმატება, პრეზიდენტად აუცილებლად რუსული პოლიტიკირ ძუძუთი ნაკვები ვაშაძე უნდა ავირჩიოთ.

ექსპრეზიდენტი სააკაშვილი კი უფრო შორს მიდის და ვაშაძის გაპრეზიდენტებას მზის ამოსვლას ადარებს.
რა ჭირს ამ მზეს საქართველოში, სულ ჩრდილოეთიდან რომ ამოდის?

ვაშაძეს რომ თავი დავანებოთ, დღემდე ისიც კი არ ვიცით ზუსტად, სინამდვილეში ვინ არის თავად მიხეილ სააკაშვილი, 37-იან წლებში უღმერთოთა კავშირის თავმჯდომარის, დიდი მიხეილ სააკაშვილის შვილიშვილი, რუსეთის სპეცსამსახურების მაღალჩინოსნის თემურ ალასანიას დისშვილი, სიტყვით რუსეთის მტერი, მაგრამ საქმით რუსული ინტერესების გამტარებელი, რომელმაც საქართველოს ტერიტორიების 20% ხონჩით მიართვა რუსეთს, თავისი მმართველობის პერიოდში ხელი შეუწყო რუსული ბიზნესის გაძლიერებას საქართველოში და ა. შ.

დღემდე არც სალომე ზურაბიშვილის მიერ 2008 წლის აგვისტოს ომთან დაკავშირებულ კითხვას გასცემია პასუხი, თუ რა იყო ამ ომის ნამდვილი მიზეზი – პროვოკაციის აყოლა და შენს ტერიტორიაზე შენს მოსახლეობაზე მასიური დაბომბვის დაწყება? უგუნურობა, გიჟი პრეზიდენტის ახირება თუ რაღაც უცნაური და გაუგებარი გარიგება ჩვენს საუკუნოვან მტერთან?

გასული საუკუნის ოთხმოცდაათიანი წლებიდან, ანუ იმ პერიოდიდან, როცა საქართველომ სამოცდაათწლიანი ინტერვალის შემდეგ ხელმეორედ მოიპოვა დამოუკიდებლობა, ხშირად ისმის მოთხოვნა, რომ აუცილებელია ქვეყანამ მიიღოს ლუსტრაციის კანონი, რომელიც საშუალებას მოგვცემდა, თავიდან აგვერიდებინა სახელმწიფო სტრუქტურებში საკვანძო პოსტებზე იმ პირთა საქმიანობა, რომლებიც საბჭოთა კავშირის დროს აქტიურად თანამშრომლობდნენ (ან მუშაობდნენ) სსრკ-ის უშიშროების სისტემაში, ეწეოდნენ აგენტურულ საქმიანობას, იკავებდნენ მაღალ პარტიულ პოსტებს და ასე შემდეგ.

ამ კანონის მიღება აქამდე ვერ მოხერხდა, რის შედეგადაც დღემდე არ ვიცით, ვინ ვინ არის, ვინ რა საიდუმლო კავშირით არის დაკავშირებული სსრკ-ის სამართალმემკვიდრის – რუსეთის, სპეცსამსახურებთან, ვინ იყო და ვინ არის ჩაბმული იმ აგენტურულ ქსელში, რომელიც, დარწმუნებული ვართ, ძალზე ფართო და მრავალრიცხოვანია.

მოკლედ რომ მოვჭრათ, ამ მიმართულებით სრული განუკითხაობა და სრული წყვდიადია.

სწორედ ამის ბრალია ის, რომ გრიგოლ ვაშაძეს, გნებავთ, მიხეილ სააკაშვილს, "ნაცმოძრაობის" იდეოლოგიურ შტაბს, "რუსთავი2"-ს, სხვებს და სხვებს, ურცხვად და უტიფრად შეუძლიათ, სალომე ზურაბიშვილს ან ვინმე სხვას, წესიერ და პატრიოტ ქართველს, რუსეთის აგენტის იარლიყი მიაწებონ, ეს იმ დროს, როცა მათ მიერ გაკეთებული საქმეების მიხედვით, თამამად შეიძლება დავასკვნათ, რომ სწორედ თვითონ არიან კრემლის ფარული მოკავშირები და საიდუმლო ემისრები.

განა ტრაგიკომედია არ არის, როცა სალომე ზურაბიშვილს, რომლის აქტიური მონაწილეობით რუსეთის ბაზები საქართველოდან იქნა გაყვანილი, მოღალატეს და რუსეთის აგენტს ეძახდნენ ისინი, ვინც რუსული ჯარები უკან შემოაბრუნა საქართველოში.

ეჭვმიუტანლად, დადასტურე- ბულად შეიძლება ითქვას, რომ იმ 46 კანდიდატიდან, რომლებიც საქართველოს პრეზიდენტობაზე აპირებენ კენჭის ყრას, თუ ვინმე შეიძლება რუსეთის ფავორიტად ჩაითვალოს, ეს არის გრიგოლ ვაშაძე, რუსეთის პოლიტიკური სკოლის აღზრდილი, ფაქტობრივად, რუსი პოლიტიკოსი ქართული გვარსახელით, რომელსაც "დიდი უბედურება" რომ არ დატყდომოდა თავს და საბჭოთა კავშირის რომ არ დაშლილიყო, ახლაც მოსკოვში იქნებოდა და არც კი გამოიხედავდა საქართველოსკენ.

აი, ასეთი წარსულის კაცი და მისი გუნდის წევრები დღეს სხვებს ეძახიან რუსეთის აგენტებს და ეს კანონზომიერია - როცა თვითონ ხარ აგენტი, როცა თვითონ ხარ მოღალატე, შენი მოღალატეობა და აგენტობა რომ დამალო, სხვას უნდა დასდო ბრალი აგენტობაში და ქვეყნის ღალატსა და ორგულობაში უნდა "ამხილო".

როცა ამხანაგი გრიგოლი კომპარტიაში შესვლაზე "ჩალიჩობდა" და თავისი გავლენიანი სიმამრის დახმარებით რუსული პოლიტიკის ლაბირინთებში გზას იკვლევდა, ქართველი ემიგრანტების ოჯახში დაბადებული სალომე ზურაბიშვილი სამშობლოსკენ ცდილობდა გზის გაჭრას.

მან ეს მხოლოდ 35 წლის ასაკში მოახერხა.

სალომე ზურაბიშვილი:
"საქართველოში ჩამოსვლა დენი წელი აკრძალული მქონდა, ჯერ საბჭოთა წყობის, მერე უკვე პირადად ვიზის აკრძალვის გამო. პირველად რომ ჩამოვედი, 35 წლის ვიყავი. გული მწყდება, მამაჩემი ისე გარდაიცვალა, რომ ვერ მოესწრო დამოუკიდებელ საქართველოს.

პოლიტიკაში მოსვლა არასდროს მდომებია, სამაგიეროდ, საქართველოს სამსახურში ყოფნის ჟინი მომყვება, როგორც მუდმივი სწრაფვა. ახალგაზრდობაში მე და ჩემი მეგობრები დემონსტრაციებს ვაწყობდით საბჭოთა ლიდერების ჩამოსვლის გასაპროტესტებლად, ხან სტატიებს ვწერდით, ხან მიმართვებს ქართულ ენაზე, რომელსაც ვავრცელებდით ჩვენი მცირე საშუალებებით, გაზეთს ვუშვებდით ("ამირანი" ქართულ ენაზე), მერე დისიდენტური მოძრაობა გაჩნდა, გამსახურდიასა და კოსტავას წერილებს ვთარგმნიდით და ვავრცელებდით სხვადასხვა ევროპულ უწყებებში… ვიღაცებს მიაჩნდათ, რომ ცოტა არანორმალური ვიყავი, იმდენად შეპყრობილი ვიყავი ამ ერთი იდეით. იმ დროს, როდესაც ახალგაზრდა გოგო თავის პირად ცხოვრებაზე უფრო უნდა ფიქრობდეს".

საქართველოს თავისუფლებისთვის მებრძოლი ქართველების ემიგრაციაში იძულებით წასული შვილებისა და შვილიშვილების დაბრუნებას სამშობლოში სწორედ ის სისტემა უქმნიდა გადაულახავ ბარიერს, რომელსაც ვაშაძეები ყურმოჭრილი მონის ერთგულებით ემსახურებოდნენ.

უსამართლობა, უფრო ზუსტად, ბედის დაცინვა და ცინიზმი არ არის, დღეს იგივე ვაშაძეები, გნებავთ, სააკაშვილები თუ პარტიული ნომენკლატურის და საბჭოთა სპეცსამსახურების წარმომადგენელთა ნაშიერები ამ სხვისი სიცოცხლის, სხვისი სისხლის და თავგანწირვის ფასად მოპოვებულ დამოუკიდებელ საქართველოს კვლავ თავზე უპირებდნენ წამოჯდომას?

თუმცა რაღა უპირებდნენ - ისინი არც ჩამოსულან საქართველოს კისრიდან - დამოუკიდებლობის მიღებიდან ერთი წლის თავზე ტყვიით და ცეცხლით მობრუნდნენ უკან, სახელად დემოკრატები დაირქვეს, ორიენტაცია შეიცვალეს - პროდასავლურები გახდნენ, თუმცა მორიელისა არ იყოს, ზნეს და ხასიათს ვერაფერი მოუხერხეს.

ვფიქრობ, სალომე ზურაბიშვილის გაპრეზიდენტება, მისი პრინციპებიდან და პოზიციიდან გამომდინარე, ხელს შეუწყობს იმ უმსგავსობის დამთავრებას, რაზეც ამ წერილში ვილაპარაკეთ.

დროა, თუნდაც ასი წლის შემდეგ, ისტორიული სამართლიანობა აღდგეს!


ვახტანგ ხარჩილავა

მეტის ნახვა
13-09-2018, 10:30


თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში

მისასვლელი გზები გრეიდერის  საშუალებით მოწესრიგდა თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის შემდეგ სოფლებში: მოხისი, ნავთიანი, ღვევი, შამთა, ვანათი, დრე, ერტისი, ასურეთის აგარაკები. შიდა საუბნო გრუნტიანი გზები მოწესრიგდა აგრეთვე დაბა მანგლისში და სოფელ ალგეთში. პარალელურად გასუფთავდა არსებული და მოეწყო ახალი სანიაღვრე არხები. სამუშაოები დაგეგმილია მუნიციპალიტეტის სხვა დასახლებულ პუნქტებშიც.


სოფელ წინწყაროს წყალმომარაგების გაუმჯობესების მიზნით გაიწმინდა სასმელი წყლის სათავე ნაგებობა, ცენტრალურ მაგისტ- რალზე არსებული უკანონო დაერთებების პრობლემაც აღმოიფხვრა. უახლოეს დღეებში შეიცვლება დაზიანებული 400 გრძივი მეტრის მილი, რომლითაც სოფელში არსებული სასმელი წყლის წყარო მარაგდება. ჩატარებული სამუშაოების შედეგად შემცირდება წყლის დანაკარგები და მნიშვნელოვნად გაუმჯობესდება სოფლის წყალმომარაგება.

გურჯაანის მუნიციპალიტეტში

მუნიციპალიტეტში ატმის სეზონი წარმატებით დამთავრდა, ახლა ყურძნის მოსავლის დაბინა- ვება-ჩაბარების დრო დადგა. შარ- შან 130 ათას ტონამდე ყურძენი დაიკრიფა და 15 ათასმა მევენახემ 150 მლნ ლარამდე თანხა მიიღო. წელს რთველი-2018 სოფელ ჭანდრიდან და სოფელ ბაკურციხიდან დაიწყო. ამ ეტაპზე რქაწითელსა და საფერავს სოფელ კარდენახში „შალვინოსა“ და სოფელ ველისციხეში „კახური ტრადიციული მეღვინეობის“ ქარხნები იბარებენ.

რთვლის საკომუნიკაციო შტაბი მოსავლის სრულ დაბინავებამდე 24-საათიან რეჟიმში იმუშავებს.

მუნიციპალიტეტის მერი ჩილხანდამაშვილი მოსახლეობასთან შეხვედრებს აგრძელებს. ამჯერად ის სოფელ ზემო კაჭრეთის მცხოვრებლებს შეხვდა. მოსახლეობამ პრიორიტეტულ საკითხად დაასახელა სატყეო გზის მოწესრიგება, რომელზეც ხიდია დაზიანებული და აღდგენას საჭიროებს. გურჯაანის მერიაში უკვე შეიკრიბა კომისია, ხელი მოეწერა საჭირო დოკუმენტაციას და რამდენიმე დღეში ხიდის რეაბილიტაციის სამუშაოები დაიწყება. გაისად კი სოფელ ზემო კაჭრეთის სკოლისკენ მიმავალი გზის რეაბი ლიტაცია იგეგმება.

მიმდინარე წელს სოფელ ჩაალაუბანში რამდენჯერმე შეკეთდა სასმელი წყლის სისტემა ე.წ. რთვლის მიმდინარეობას გაეცნენ ღვინიაანთ და ე.წ. ჭვინაშვილების უბნებში; ღვინიაანთ უბანში  ონკანებიც შეიცვალა; გამოიცვალა გარე განათების ნათურები; სოფლის ბოლოში, საგინაშვილების დაბლობში მდებარე ჭაბურღილი გაიწმინდა და ჩაერთო წყალმომარაგების საერთო სისტემაში, რაც მთელ სოფელს სასმელი წყლით უზრუნველყოფს.

დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტში

„ერთიანი აგროპროექტის" ფარგლებში, დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფელ გამარჯვებაში ხორცის გადამმუშავებელი ახალი საწარმო გაიხსნა.საწარმო წელიწადში 100 ტონაზე მეტი სხვადასხვა სახეობის ხორცის კონსერვების წარმოებას გეგმავს. პროდუქცია პირველ ეტაპზე ადგილობრივ ბაზარზე მოხვდება, სამომავალოდ კი ექსპორტზე გაიტანენ. კომპანიაში სურსათის უვნებლობის საერთაშორისო სტანდარტი ISO 22000 დაინერგა. საწარმოში, ჯამურად, 380 660 დოლარის ინვესტიცია განხორციელდა, აქედან 190 300 დოლარი – შეღავათიანი აგროკრედიტი, ხოლო 152 300 დოლარი სახელმწიფოს მიერ გაცემული გრანტია.
2013 წლიდან დღემდე, სახელმწიფოს დახმარებით, „ერთიანი აგროპროექტის“ ფარგლებში, 173 ახალი საწარმო დაფინანსდა, აქედან კახეთის რეგიონში 57 ახალი საწარმო გაიხსნა.
სოფელ სამთაწყაროში რთველი 2018-ის საკოორდინაციო შტაბი ოფიციალურად 20 აგვისტოს გაიხსნა. ამ დროისთვის შტაბში 80 კომპანიაა დარეგისტრირებული, რომლებიც ყურძნის გადამუშავების პროცესში ჩაერთვებიან.


ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში

ლაგოდეხის დაცულ ტერიტორიებზე ხის კენწეროების ბილიკის მოწყობა იგეგმება. ხისკენწეროების ბილიკები კოშკურებს, საჰაერო ბილიკს, ხიდებს, საგანმანათლებლო და საინტერპრეტაციო ინტერაქტიურ პორტალებს მოიცავს. მსგავსი ბილიკები მხოლოდ მსოფლიოს წამყვან ეროვნულ პარკებში გვხვდება. ასეთი ბილიკი ხელს უწყობს ტურისტული ნაკადების ზრდას, შესაბამისად, მუნიციპალიტეტში დამატებითი სამუშაო ადგილები გაჩნდება. წინასწარი გათვლებით, ერთი წლის განმავლობაში აქაურობას 60–100 ათასი ტურისტი ეწვევა.

ხის კენწეროების ბილიკის მოწყობის სოციალურ-ეკონომიკურ დასაბუთებაზე, მის დეტალურ პროექტირებაზე საერთაშორისო ტენდერი "ბუნების დაცვის მსოფლიო ფონდის" (WWF) კავკასიის წარმომადგენლობამ "ტრანსსასაზღვრო გაერთიანებული სამდივნოს" (TJS-III) ფარგლებში გამოაცხადა. დაინტერესებულმა პირებმა  სატენდერო წინადადებები მიმდინარე წლის 13 ნოემბრამდე უნდა წარადგინონ. პროექტი გერმანიის ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების სამინისტროს (BMZ) და გერმანიის რეკონსტრუქციის საკრედიტო ბანკის (KFW) ფინანსური მხარდაჭერით განხორციელდება.

სიღნაღის მუნიციპალიტეტში

პროგრამა „ნარჩენების მართვის  ტექნოლოგია რეგიონებში“ საქართველოს სამ რეგიონში – კახეთში, აჭარასა და შიდა ქართლში მიმდინარეობს. ამ პროგრამის ფარგლებში სიღნაღის მუნიციპალიტეტის მერიაში კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელის (CENN) მიერ გამართულ შეხვედრაზე საუბარი ძირითადად ნარჩენების მართვის ინტეგრირებული სისტემის განხორციელების გზებს, ნარჩენების უკანონო განთავსების შემთხვევაში ჯარიმებს, ნარჩენების მოსაკრებლის გადახდის მნიშვნელობას და ამ მიმართულებით მოსახლეობის ცნობიერების ამაღლების საკითხებს შეეხო. პროექტს აშშ-ის საერთაშორისო განვითარების სააგენტოს ფინანსური მხარდაჭერით კავკასიის გარემოსდაცვითი არასამთავრობო ორგანიზაციების ქსელი ახორციელებს.

ქალაქ წნორში გაიხსნა ყურძნის გადამმუშავებელი ქარხანა შპს „ნამი“, სადაც ფერმერები მოსავლის ჩაბარებას შეძლებენ. მუნიციპალიტეტის მერი გიორგი გოგილაშვილი და მერის მოადგილე თეიმურაზ ბალარჯიშვილი ადგილობრივ მევენახეებს შეხვდნენ და ყურძნის ჩაბარების პროცესს ადგილზე გაეცნენ. ამ დროისთვის დაკრეფილია 915 ტონა საფერავი და 1200 ტონა რქაწითელი. წინასწარი მონაცემებით 22 000 ტონა მოსავალს ელიან.
მუნიციპალიტეტში ყურძნის ჩაბარება შეუფერხებლად მიმდინარეობს.

დუშეთის მუნიციპალიტეტში

სახელმწიფო რწმუნებულმა- გუბერნატორმა მცხეთა-მთიანეთის მხარეში შალვა კერესელიძემ პირველი სამუშაო შეხვედრა დუშეთის მუნიციპალიტეტის მერიაში მუნიციპალიტეტის თვითმმართველობის წარმომადგენლებთან გამართა. გუბერნატორმა შეკრებილებს გააცნო საკუთარი პრიორიტეტები და სამოქმედო გეგმა. შალვა კერესელიძეს სჯერა, რომ ერთობლივი მუშაობა და მსგავსი შეხვედრები ხელს შეუწყობს მოსახლეობის საჭიროებების გამოკვეთას და მათი მოგვარების გზების მოძიებას. დუშეთის მუნიციპალიტეტის მერმა ზურაბ სეხნიაშვილმა კი ისაუბრა მიმდინარე და დაგეგმილ პროექტებზე, რომელთა განხორციელებაც გააუმჯობესებს მუნიციპალიტეტის სოციალურ და ეკონომიკურ განვითარებას.

ციხე-სოფელი მუცოს აღდგენის პროექტი გრძელდება –სახელმწიფო რწმუნებულ-გუბერნატორი მცხეთა-მთიანეთის მხარეში შალვა კერესელიძე, დუშეთის, თიანეთისა და ყაზბეგის გაერთიანებული ოლქის დეპუტატი ზაქარია ქუცნაშვილი, დუშეთის მუნიციპალიტეტის მერი ზურაბ სეხნიაშვილი და მერის მოადგილე გიორგი თანიაშვილი იმყოფებოდნენ პირიქითა ხევსურეთში, სადაც მათ ციხე-სოფლის – მუცოს სარე- აბილიტაციო სამუშაოები დაათვალიერეს.
კლდეზე ნაგები კომპლექ-სი წლების განმავლობაში სავალალო მდგომარეობაში იყო და სასწრაფო შველას საჭიროებდა. რეაბილიტაციის პროცესი 2015 წლიდან დაიწყო და ყოველლწიურად რამდენიმე კოშკის აღდგენა ხერხდება. ციხის რეაბილიტაციის დასრულების შემდეგ აქაურობა ტურისტებისთვის მიმზიდველ ადგილად იქცევა. ამავე დღეს ხელისუფლების წარმომადგენლები შატილში ქართველ მესაზღვრეებს ესტუმრნენ და მათს საყოფაცხოვრებო პირობებს გაეცნენ.
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში

ნიჭიერი ახალგაზრდების ხელშეწყობა ზუგდიდის მერიის ერთ-ერთი პრიორიტეტია. მუნიციალიტეტის მერის ლაშა გოგიას სტიპენდია 11 წარჩინებულ სტუდენტს დაენიშნა. გადაწყვეტილება ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის მერიის განათლების, ძეგლთა დაცვის, კულტურის, სპორტისა და ახალგაზრდულ საქმეთა სამ- სახურის, განსაკუთრებული ნიჭის მქონე ახალგაზრდებისა და ბავშვთა ფინანსური ხელშეწყობის პროგრამის უზრუნველყოფის მიზნით შექმნილმა კომისიამ მიიღო. სხდომას ესწრებოდნენ წარჩინებული სტუდენტებიც, რომლებიც მერის სტიპენდიას – 250 ლარს სასწავლო წლის განმავლობაში მიიღებენ.
კომისიის გადაწყვეტილებით, კავკასიის უნივერსიტეტის ეკონომიკის სკოლის საბაკალავრო პროგრამის მე-3 კურსის წარჩინებულ სტუდენტ დავით ესათიას ოქტომბერში სასწავლო ვიზიტით ბრიუსელსა და ჰააგაში გამგზავრების ხარჯი დაუფინანსდა.

მუნიციპალიტეტის მერიის  სოციალური და ჯანდაცვის სამსახურის წარმომადგენლები ანაკლიაში მინდია ბოკუჩავას ოჯახში საყოფაცხოვრებო პირობების ადგილზე გასაცნობად იმყოფებოდნენ. მინდია ბოკუჩავა სამ არასრულწლოვან შვილს მარტო ზრდის. ბოკუჩავები ანაკლიაში, ყოფილი საბავშვო ბაღის შენობაში გაუსაძლის საყოფაცხოვრებო პირობებში ცხოვრობენ. მუნიციპალიტეტის მერია ბოკუჩავების ოჯახს საკვები პროდუქტებით დაეხმარება, მობილური ჯგუფი საყოფაცხოვრებო პირობებს მოუწესრიგებს, ბავშვების ჯანმრთელობის მდგომარეობას კი პედიატრი გაუწევს მეთვალყურეობას. ამ ეტაპზე ოჯახის წევრებს ტანსაცმელი გადასცეს. ოჯახი სარგებლობს მიწით, რომელიც მათ კანონიერ საკუთრებაში არ არის. მერია ოჯახს საკუთრების უფლების მოპოვებაშიც დაეხმარება, რაც მინდია ბოკუჩავას საცხოვრებელი სახლების მშენებლობის პროგრამაში მონაწილეობის შესაძლებლობას მისცემს.

ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტში

17 სექტემბერს ორი ახალი საბაშვო ბაღი ექსპლუატაციაში შევა. მუნიციპალიტეტის მერი დათო გოგუა საბავშვო ბაღების მენეჯერებს შეხვდა. შეხვედრას ესწრებოდნენ ასევე მერის მოადგილე ვალერი თოდუა და ა(ა)იპ "ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტის სკოლამდელი სააღმზრდელო დაწესებულების" დირექტორი ბადრი ქებურია. დათო გოგუა დაინტერესდა, რამდენად მზად არიან ბაღებში სააღმზრდელო პროცესის განახლებისთვის.  მერმა ბაღების მენეჯერებისგან მიიღო დეტალური ინფორმაცია სკოლამდელ სააღმზრდელო დაწესებულებებში არსებულ საჭიროებებზე და ამ დაწესებულებების ინფრასტრუქტურის მოწყობასთან დაკავშირებული საკითხები განიხილა.

17 სექტემბერს სოფელ კირცხისა და ქვედა ჩხოროწყუს საბავშვო ბაღები ექსპლუატაციაში შევა და აღსაზრდელები ახალ, თანამედროვე სტანდარტე ბით აღჭურვილ დაწესებულებებში გააგრძელებენ სწავლას.

ქ. ფოთის მუნიციპალიტეტის მერიაში

ქალაქ ფოთის მუნიციპალიტი შვედეთის ქალაქ ოსტამართან ერთად ახორციელებს სოციალურ პროექტს "სოციალური ინკლუზია – მუნიციპალური სერვისების განვითარება ხანდაზმულების, შშმ ბავშვებისა და მოზარდებისთვის". პროექტის ფარგლებში დაგეგმილია ადგილობრივი კადრების გადამზადება, ტრენინგები და სხვა აქტივობები. ქალაქ ფოთის მუნიციპალიტეტის სამუშაო ჯგუფი სასწავლო პროგრამის ფარგლებში ოსტამარში გაემგზავრა, სადაც ესტუმრნენ სხვადასხვა დაწესებულებას, ადგილზე გაეცნენ სოციალური პროგრამების განხორციელების პრინციპებსა და შედეგებს. 26 სექტემბერს ოსტამარის დელეგაცია ფოთს კვლავ ეწვევა პროგრამის მიმდინარეობის შესასწავლად და ახალი მიზნების დასასახად. ფოთი და ოსტამარი 11 წლის წინ დამეგობრდა. ამ დროის განმავლობაში არაერთი პროექტი განხორცი- ელდა, რის შედეგადაც ქალაქებს შორის მჭიდრო ურთიერთთანამშრომლობა ჩამოყალიბდა.

ბოლნისის მუნიციპალიტეტში

გერმანიის ეკონომიკურმა გაერთიანებამ (DWV) 2018 წლის აგვისტოს ბიზნესბიულეტენში ბოლნისის მუნიციპალიტეტის პოზიცია გამოაქვეყნა. მასში აღნიშნულია, რომ მუნიციპალიტეტი ეძებს ტურიზმისა და გართობის ინდუსტრიით დაინტერესებულ ბიზნესმენებს/ინვესტორებს, რომლებიც ისტორიული უბნის – კატერინენფელდის ტერიტორიაზე საკუთარ ბიზნესს წამოიწყებენ.
ბიზნესბიულეტენში შესულია მოკლე ცნობები მუნიციპალიტე- ტის შესახებ და აღნიშნულია, რომ ორსაუკუნოვან ქალაქ ბოლნისში შემორჩენილია გერმანელების მიერ დაარსებული დასახლება კატერინენფელდი, გამორჩეული არქიტექტურით ნაშენი ნაგებობებით. რამდენიმე მათგანს მინიჭებული აქვს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი.

"მუნიციპალიტეტი მზად არის ხელი შეუწყოს ყველა დაინტერესებულ ინვესტორს და ითანამშრომლოს მათთან კერძო-საჯა- რო პარტნიორობის ფარგლებში (PPP)", – ნათქვამია გამოქვეყნებულ მასალაში. ეს ინფორმაცია გერმანიის ეკონომიკურმა გაერთიანებამ ბიზნესით დაინტერესებულ 4500-მდე პირს გაუგზავნა.

განცხადება სტუდენტებისვის: მუნიციპალიტეტი 2018–2019 სასწავლო წელსაც აგრძელებს სტუდენტთა ფულად დახმარებას. გთხოვთ, დოკუმენტაცია წარადგინოთ ბოლნისის მუნიცი- პალიტეტის მერიის მოქალაქეთა მომსახურების განყოფილებაში. ფულადი დახმარების პროგრამაში, კატეგორიების მიხედვით, სტუდენტი დოკუმენტაციის სრულად წარდგენის შემდგომ ჩაერთვება.

მუნიციპალიტეტის დახმარებას მიიღებენ სახელმწიფო აკრედიტე- ბული უმაღლესი სასწავლებლების შემდეგი კატეგორიების სტუდენტები:
1. ობოლი სტუდენტები და სტუდენტები მარჩენალდაკარგული ოჯახებიდან;
2. სტუდენტები იძულებით გადაადგილებული ოჯახებიდან;
3. სტუდენტები სოციალურად დაუცველი (0-იდან 100 000 ქულამდე) ოჯახებიდან;
4. სტუდენტები მრავალშვილი- ანი ოჯახებიდან (სამი და მეტი შვილი);
5. სტუდენტები ოჯახებიდან, სადაც არის ორი ან მეტი სტუდენტი;
6. წარჩინებული სტუდენტები.

დმანისის მუნიციპალიტეტში

მიმდინარე წელს მუნიციპალიტეტმა გამოაცხადა ტენდერები შემდეგ სამუშაოებზე:
სოფელ ვარდისუბანში კორპუსის სახურავის, ქ. დმანისში 26 მაისის ქუჩის №3-ში მდებარე კორპუსის სახურავისა და ქ. დმანისში ვახტანგ მეფის ქუჩა №3 კორპუსის სახურავის სარეაბილიტაციო სამუშაოების შესყიდვა. სავარაუდო ღირებულება – 180 482 ლარი; სოფ. კამიშლოში მისასვლელი გზისა და შიდა გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოების შესყიდვა. სავარაუდო ღირებულება – 235 352 ლარი. დაფინანსების წყარო: ადგილობრივი ბიუჯეტი – 5%, სახელმწიფო ბიუჯეტი – 95% .

მარნეულის მუნიციპალიტეტში

ქვემო ქართლში სახელმწიფო რწმუნებულმა-გუბერნატორმა შოთა რეხვიაშვილმა მარნეულის მუნიციპალიტეტში მოსახლეობასთან სამდღიანი შეხვედრები დაასრულა. მხარის გუბერნატორი, მოადგილესთან ზაურ დარგალთან, საკრებულოს თავმჯდომარე ამირან გიორგაძესთან, მერის მოადგილე ლაშა ლობჯანიძესთან და თვითმმართველობის სხვა ხელმძღვანელ პირებთან ერთად, ყიზილაჯლოს, ქალაქ მარნეულის, ალგეთისა და კაპანახჩის ადმინისტრაციული ერთეულების მოსახლეობას შეხვდა. შოთა რეხვიაშვილმა დაათვალიერა როგორც მიმდინარე, ისე დასრულებული ინფრასტრუქტურული პროექტები.

შოთა რეხვიაშვილმა შეკრებილ მოსახლეობას გააცნო თავისი მოსაზრებები და პრიორიტეტები რეგიონის განვითარების შესახებ, ასევე მიაწოდა ინფორმაცია მუნიციპალიტეტში დაგეგმილი და მიმდინარე პროექტების შესახებ.

ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში

მუნიციპალიტეტის მერი ირაკლი კუჭავა ბუკისციხისა და დაბლაციხის თემში იმყოფებოდა. მერმა პირველ მოადგილესთან, თამაზ ჯინჭარაძესთან და ბუკისციხის თემის მაჟორიტარ დეპუტატ ქეთევან სიხარულიძესთან ერთად დაბლაციხე-ბუკისციხის ადმინისტრაციულ საზღვართან დასრულებული საავტომობილო ხიდი დაათვალიერა. მუნიციპალიტეტის ხელმძღვ ნელები დაბლაციხის თემში,მდინარე სუფსაზე კალაპოტის გასწორხაზოვნებისა და ნაპირსამაგრი სამუშაოების მიმდინარეობასაც გაეცნენ.

გურიის გუბერნატორი ზურაბ  ნასარაია ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის მერიას ეწვია და ადგილობრივი ხელისუფლების პირველ პირებთან სამუშაო შეხვედრა გამართა. შეკრებილებმა მიმდინარე ინფრასტრუქტურული პროექტებისა და სოციალური პროგრამების შესახებ იმსჯელეს.



მეტის ნახვა
12-09-2018, 19:31


საერთო გაზეთს“ ანდრია პირველწოდებულის სახელობის უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის პროფესორი, ფსიქოლოგთა საზოგადოების თავმჯდომარის მოადგილე და ექსპერტი განათლების საკითხებში ზურაბ ვახანია ესაუბრა:

– ბატონო ზურაბ, დიდი ხანია საუბრობენ, რომ სახელმწიფო ეტაპობრივად ახორციელებს უნივერსიტეტების შემცირების პოლიტიკას. თუ გავითვალისწინებთ, რომ ყოველწლიურად რამდენიმე უმაღლესი სასწავლებელი ავტორიზაციას კარგავს და ეროვნული გამოცდების დასრულების შემდეგ უმაღლეს სასწავლებლებში14 569 ვაკანტური ადგილი დარჩა, ეს ვარაუდი უსაფუძლო არ უნდა იყოს.

– უმაღლეს სასწავლებლებში თავისუფალი ადგილების დარჩენის მთავარი მიზეზი ის გახლავთ, რომ ცოდნის დონე წლიდან წლამდე იკლებს და აბიტურიენტებს გამოცდების ჩაბარება სულ უფრო მეტად უჭირთ. სამწუხაროდ, რაც უფრო მეტი დრო გადის, განათლების სისტემის ყველა საფეხურზე მდგომარეობა უარესდება. მარტო სკოლებში კი არა, უკვე მაგისტრატურაშიც კატასტროფაა. შეიძლება დაუჯერებლად ჟღერს, მაგრამ მაგისტრანტებმა და ზოგ შემთხვევაში დოქტორანტებმა ისეთი საკითხები არ იციან, რაც ჩემი წარმოდგენით, მე 8 და მე 9 კლასელმა მოსწავლემ უნდა იცოდეს.

– როგორც ჩანს, ხარისხიანი განათლების მისაღწევად მხოლოდ განათლების მინისტრებისა და ხელისუფლებებისა ცვლა საკმარისი არაა. თქვენი აზრით, რა არის უმაღლეს სასწავლებლებში განათლების ხარისხია გაუარესების მიზეზი?

– გაუარესდება აბა რა იქნება, როცა უნივერსიტეტებში სრულიად მოუმზადებელი ბავშვები აბარებენ, რომლებსაც არავითარი საფუძველი არა აქვთ. ჩვენთან უმაღლესი განათლება სავაჭრო დახლად არის ქცეული და ყველა, ვინც ფულს გადაიხდის, დიპლომს იღებს. ერთი ასეთი შემთხვევა მახსენდება. საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ, საზღვრები რომ გაიხსნა, ქართველი ახალგაზრდა ამერიკაში გაცვლითი პროგრამით გაგზავნეს. ერთხელ შეესწრო, რომ მისი მასპინძელი ოჯახის შვილი, რომელიც უმაღლეს სასწავლებელში აბარებდა, საგამოცდო ტესტს თავის სახლში ავსებდა და უნივერსიტეტს ინტერნეტით უგზავნიდა. ჩვენებურმა გაოცებით იკითხა ეს როგორი გამოცდაა, ხომ შეიძლება ვინმე დაიხმარო და რას მიხვდებიან შენ გააკეთე თუ სხვამო. ამერიკელი გაოცდა – რაში მჭირდება ამის გაკეთება, ეს ტესტი მაჩვენებს რამდენად მზად ვარ უნივერსიტეტში სწავლისთვის და თუ მზად თუ არ ვარ, ტყუილად წლები რატომ უნდა დავკარგოო? აი, ეს არის საღი აზროვნება. ჩვენთან კი უნივერსიტეტში ჩაბარება კი არა, თუ საკმარის ფულს გადაიხდის, ადამიანი დისერტაციას დაიცავს და მერე თანამდებობაზე ან ექსპერტად მოგვევლინება. უკვე გამოჩნდა ასეთი ექსპერტების თაობა, მაგრამ 5 წლის მერე უარესი იქნება. სწორედ ამ ე.წ. ექსპერტების გამო მოხდა ის, რაც სახელმძღვანელოების გრიფირებაზე მოხდა, თუმცა ეს ცალკე საუბრის თემაა.. გაუგებარია, ვის რაში ჭირდება ამდენი დიპლომიანი უვიცი? კომუნისტების დროს, როცა საქართველოში ორჯერ მეტი ახალგაზრდა და თითქმის 100%-იანი დასაქმება იყო, უმაღლეს სასწავლებლებს წელიწადში 8000 ახალგაზრდა ამთავრებდა. დღეს, როცა იმ დროსთან შედარებით, მოსახლეობის რაოდენობა განახევრებულია, ჩვენი ეკონომიკისა და დასაქმების მქონე ერისთვის 4 000 კურსდამთავრებულიც საკმარისია. ყოველწლიურად 1500 ახალგაზრდა რომ იურისტის დიპლომს აიღებს, იმათ რა უნდა აკეთონ? რეალურად, ამ უმაღლესი სასწავლებლების უმეტესობა ცოდნის მიცემის კი არა, ახალგაზრდების მოტყუების და ცხოვრების გამრუდების გზაა. ფიქრობთ, რომ იქ რამეს ასწავლიან? ამასწინათ, ერთ-ერთ უნივერსიტეტში რაღაც გამოკითხვა იყო და ეკონომისტებმა პროცენტი ვერ გამოთვალეს. ეკონომისტმა პროცენტის გამოთვლა რომ არ იცის, მისგან რა სპეციალისტი უნდა გამოვიდეს?

– თქვენი აზრით, სახელმწიფოს რაში ჭირდება სტუდენტების რაოდენობის ხელოვნურად გაზრდა? ეს ხომ ბიუჯეტიდან ტყუილად გადაყრილი ფულია?

– პირიქით, ბიუჯეტის დაფინანსებას სტუდენტების ძალიან მცირე ნაწილი იღებს. ალბათ სწორედ ის 4000 და უფრო ცოტა, დანარჩენებმა კი ფარატინა წაღალდი რომ აიღონ, ოჯახები უკანასკნელ ძროხას და ზოგჯერ სახლ-კარს ყიდიან და ბანკის სესხებს იღებენ. საბოლოოდ, ვერც ცოდნას იღებენ და რაც აქვთ, იმასაც კარგავენ. სახელმწიფო ფულს აძლევს კი არა, ამ ხალხისგან ქაჩავს ფულს. ასეთმა ახალგაზრდამ უკვე საქმის კეთება აღარ იცის და მხოლოდ სიყალბეზეა ორიენტირებული. ყალბი დიპლომი რომ აქვს, თავი მართლა უმაღლესდამთავრებული ჰგონია და ელის, როდის მოაწყობენ სადმე დირექტორად. ის უკვე მოქალაქედაც არ ვარგა, რადგან მთლიანად დამახინჯებული აზროვნება აქვს. წლების მანძილზე ვითომ გამოცდებს აბარებდა, ვითომ ნიშნებს იღებდა, ვითომ დიპლომიც აიღო და სინამდვილეში, წესიერად რომ ჩაუტარო, მე 6 კლასის გამოცდებს ვერ ჩააბარებს. ეს არის თაობების და საქართველოს მომავლის გაუბედურება.

– თავის დროზე, როცა უმაღლესი სასწავლებლები ნაწვიმარზე სოკოსავით მომრავლდნენ, ექსპერტები ვარაუდობდნენ, რომ ხელისუფლება ამ გზით ახალგაზრდების ქუჩიდან მოწყვეტას და სწავლით დამაგრებას ცდილობდა..

- რომელ სწავლაზე მელაპარაკებით, რომელიც არ არსებობს? ან ქუჩას როგორ მოწყვიტეს, როცა სტუდენტები ლექციებზე არ დადიან და მაინც ქუჩაში დგანან. ამას ქვია ქუჩას მოწყვეტა?

– ისევ სკოლის პრობლემებს დავუბრუნდეთ. წლებია საუბრობენ იმაზე, რომ მე 12 კლასელები სკოლაში არ დადიან და ბიუჯეტის მილიონები წყალში იყრება, მაგრამ მეთორმეტე კლასს მაინც არ აუქმებენ..

– არ აუქმებენ იმიტომ, რომ ბოლონიის საერთაშორისო სტანდარტების მიხედვით, ზოგადი განათლება მინიმუმ, 12 წლიანი უნდა იყოს, მაგრამ მარტო მე 12 კლასზე რატომ ვლაპარაკობთ? სხვა კლასებში დადიან და სწავლობენ? თავად განათლების სამინისტროს ჩატარებული კვლევის შედეგები სრული კატასტროფაა და ამიტომ ასაიდუმლოებენ. დასკვნის მიხედვით, მეოთხე კლასის შემდეგ მოსწავლეების უმეტესობა მომდევნო კლასში სწავლისთვის მზად არაა. გამოდის, რომ ბავშვების ნახევარზე მეტი მეექვსე და შემდგომ კლასებში ტყუილად დადის. პედაგოგიკა ძალიან თანმიმდევრული მეცნიერებაა. ათასში ერთია განსაკუთრებულად ნიჭიერი ბავშვი, რომელსაც სულ რომ არ ასწავლო, მაინც ისწავლის. საშუალო დონის მოსწავლემ კი ყველაფერი თანმიმდევრულად უნდა გაიაროს. გამოდის, რომ მეექვსე კლასში მოსწავლეების 50% ტყუილად დადის, მე 7-მე 8 კლასში უკვე 80% დადის ტყუილად იმიტომ, რომ მეექვსე კლასის პროგრამა არ უსწავლია და რაღა მე 12 კლასზე ვლაპარაკობთ? წესით, მეათე კლასში უნდა მოხდეს სერიოზული პროფილირება სხვანაირად შეუძლებელია. მსოფლიოში არ არსებობს მეტ-ნაკლებად განვითარებული განათლების სისტემა, რომელშიც ყველა ბავშვი ერთად ზის მეათე კლასში. არ ხდება ასეთი რამე და ჩვენ სასწაულს შევძლებთ? 

– ყოველწლიურად, ავტორიზაციას რამდენიმე უმაღლესი სასწავლებელი კარგავს და ასე თუ გაგრძელდა, სტუდენტთა რაოდენობა ზოგადი უნარების „დახმარების “ გარეშეც შემცირდება.


– მაინც ძალიან ბევრია. ყველაფერს რომ თავი დავანებოთ, ამდენი უნივერსიტეტის სამყოფი პროფესურაც არ გვყავს. მართლა პროფესორი და კვალიფიციური სპეციალისტი რასაც ქვია, სანთლით არის საძებნი. ისიც საინტერესოა, რატომ არ უტარებს სახელმწიფო უნივერსიტეტების მასწავლებლებს გამოცდებს სკოლის მასწავლებლების მსგავსად? რატომ არავის აინტერესებს ნამდვილად მზად არის თუ არა ადამიანი იმისთვის, რომ სტუდენტს ასწავლოს? ხუთჯერ დავსვი ეს საკითხი სამინისტროში, და არავინ შეისმინა. თუმცა, ვინ უნდა შეისმონოს, როცა საქმის მცოდნე არავინ ჰყავთ და ნამდვილ ექსპერტს და სპეციალისტს გვერდით არ იკარებენ? ამიტომ არის ჩვენი ე.წ. განათლების სისტემა ერთი დიდი სიყალბე და ეს სიყალბე იწყება სკოლიდან. ახლა სასწავლო გეგმების საკითხი.. იცით, რას ასწავლიან სტუდენტებს? იმას კი არა, რაც სტუდენტს ჭირდება, რაც მასწავლებელს ურჩევნია იმას და ამაზე არავითარი კონტროლი არ არსებობს.. ათი სტუდენტიდან სამი და ოთხი რომ მონდომებულია და სხვებთან შედარებით, სწავლა შეუძლია, ისიც ვერ სწავლობს, იმიტომ, რომ არაპროფესიონალი მასწავლებელი უსარგებლო რამეებს ასწავლის. ამიხსნას ვინმემ, რატომ შეინარჩუნეს ნაციონალების კადრები სამინისტროში და სკოლის დირექტორებად? განათლების სისტემაში ნახევარზე მეტი მათი კადრია.

– ალბათ იმიტომ, რომ ნაციონალების შემდეგ მოსული ხელისუფლების პირველი განათლების მინისტრმა ამ კადრების შენარჩუნება ბრძანა.

– მერე რა? დღეს ხომ აღარ არის გიორგი მარგველაშვილი „ქართული ოცნების“ სახე? მაშინ ვისი პოზიციაა ეს? იმისი ხომ არა, ვინც „ქართულ ოცნებასაც“, მარგველაშვილსაც და ნაცებსაც მართავს? ასე მივადგებით იმ საკითხს, რომელსაც ტაბუ ადევს. შუა რგოლს არ ენაღვლება ეს ყველაფერი, მას მხოლოდ პირადი სარგებელი აქვს და იმის იქით, თუნდაც ქვა ქვაზე არ დარჩენილა. მსოფლიოში არ არსებობს ძალა, რომლისთვისაც ძლიერი და განვითარებული საქართველო ხელსაყრელია. ეს ჩვენთვისაა დამღუპველი, თორემ ეკონომიკურად დასუსტებული ერი და მარიხუანით გამოდებილებული ახალგაზრდობა ადვილად სამართავია და ყველას ხელს აძლევს.იმიტომ ვართ იქ, სადაც ვართ და ეს ყველაფერი კანონზომიერია.

ნელი თორდია

მეტის ნახვა
11-09-2018, 21:16


სკანდალური ინტერვიუ მალხაზ კობაურის ადვოკატთან ვასილ მამულაშვილთან

სმიტების ოჯახის მკვლელობაში ბრალდებული მალხაზ კობაურის ინტერესებს ორი ადვოკატი, ვასილ მამულაშვილი და ლექსო კობაიძე იცავენ. ვასილ მამულაშვილის განცხადებით, ამ ეტაპზე ისინი სს-ის საქმეში არსებულ შესაძლო მტკიცებულებების შეფასებას ახდენენ.

ვასილ მამულაშვილი:
შესაძლო იმიტომ, რომ საქმეში არსებულ არცერთ დოკუმენტს არ გააჩნია, სანამ მოსამართლე არ მიანიჭებს ერთ-ერთი მხარის მტკიცებულების სტატუსს. დღეს კობაურის ჩვენების გარდა, არ არსებობს არანაირი მტკიცებულება, რომელიც კობაურის დანაშაულს დაადასტურებს. რაც შეეხება კობაურის ე.წ. აღიარებით ჩვენებას, მისი გაცნობის და კობაურის საუბრის მოსმენის შემდეგ აშკარა გახდება, ბრალდებულს სრულიად განსხვავებული საუბრის მანერა აქვს, უფრო მეტიც, იქ ისეთი ტერმინებია გამოყენებული, რაც მიუთითებს, რომ ჩვენება მისი კარნახით კი არ არის დაწერილი, სამართალმცოდნის შედგენილია. კობაურის განცხადებით, ჩვენებაში მითითებული ინფორმაციები მას არ უთქვამს, სულ სხვა რამ ვილაპარაკე და სხვა ჩვენებაზე მომაწერინეს ხელიო. ეჭვი გვაქვს, რომ მასზე ზეწოლები განხორციელდა, რაზეც თავის დროზე ვისაუბრებთ. ერთი სიტყვით, კობაური ხსენებულ ჩვენებას უარყოფს, რისი უფლებაც მას კანონმდებლობით აქვს. ბრალდებულს ნებისმიერ დროს შეუძლია ჩვენება შეცვალოს, რაც მის მიმართ უარყოფითად არ უნდა შეფასდეს. ზოგიერთს კი ჰგონია, რომ რახან ბრალდებულმა ჩვენება შეცვალა, ე.ი. დამნაშავეა.

კობაურმა თავის დროზე თქვა სიმართლე, მაგრამ ამის ოფიციალურად დაფიქსირება არ მოხდა. ასეთ ვითარებაში ჩვენი დაცვის ქვეშ მყოფი გამოძიებას ჩვენებას აღარ მისცემს, მას გამოვკითხავთ და იქნება დაცვის მხარის და არა ბრალდების მოწმე, რისი უფლებაც მას აქვს. როცა საჭირო იქნება, ის სრულყოფილ ჩვენებას მოგვცემს. ყველაზე დიდი დარღვევა, რაც გამოძიებამ ჩაიდინა ისაა, რომ ფარული საგამოძიებო მოქმედება ჩაატარეს მოწმის მიმართ, კერძოდ, იცოდნენ რა, რომ კობაურის ე.წ. ჩვენება რეალობას არ შეესაბამებოდა, მისი საუბარი ფარულად ჩაიწერეს, თან როგორც მტკიცებულება, რაც ფაქტობრივად პრეცედენტია. ამ ტიპის მოქმედებას მაშინ იყენებენ, როცა ნარკოტიკის ამოღება ან რეალიზაცია, ქრთამის მიცემა ხდება, რადგან ისე ვერ დაამტკიცებენ დანაშაულის ფაქტს. კობაურის შემთხვევაში გამოძიებამ ეტყობა იფიქრა, შეიძლება ადვოკატის ჩართვის შემდეგ მან ჩვენება შეცვალოსო და თავი "დაიზღვიეს", თორემ სხვა რა ლეგიტიმური მიზანი ჰქონდათ მისაღწევი? მოწმის გამოკითხვის ოქმი იმისთვის დგება, რომ სასამართლომ საჭიროდ ჩათვალოს პროცესზე მისი დაკითხვა, თუ არ არის მის მიერ მიწოდებული ინფორმაცია რელევანტური, მოსამართლე უარს ეუბნება მხარეს ამ ადამიანის დაკითხვაზე. ეს უბრალოდ გამოკითხვაა, ჩვენება ის არის, რასაც პირი სასამართლოზე მისცემს. ერთი სიტყვით, გამოძიებამ შექმნა ეს ვითომდა მტკიცებულება, თან ისე გაატარეს, რომ კობაურს ჩაწერის დროს თითქოს არ ჰქონდა ე.წ. ჩვენება მიცემული და მერე ჩამოართმევდნენ. ამ 12-წუთიანი საუბრიდან ჩანს, რომ კობაური უკვე გამოკითხული ყავდათ, ჩანს, რომ გამომძიებელი თვითონ საუბრობს დეტალებზე და კობაურს "იმოწმებს", ხომ ასეაო, რეალურად კობაურის მხოლოდ თანხმობებია, ანუ იგი ზემოქმედების ქვეშაა. ამ აუდიოჩანაწერთან დაკავშირებითაც გვინდა ექსპერტიზის ჩატარება, რომ გაირკვეს კობაურის ფსიქოლოგიური მდგომარეობა იმ მომენტში. ყოველ შემთხვევაში, ცალსახად დადგინდება, რომ ჩვენება უკვე აღებული აქვთ და კობაურს მის გასამყარებლად ალაპარაკებენ, თორემ ხელიდან გამოეცლებათ ის ე.წ. მტკიცებულებაც, რაზეც ბრალდებაა აგებული.
ÐаÑÑинки по запÑоÑÑ ááá¡áá áááá£ááá¨áááá
ბრალდების დადგენილების ტექსტის 98% კობაურის ჩვენებაა. პროკურორსა და მოსამართლესაც ვკითხე, ბრალდებულმა ეს ჩვენება უარყო და დღეს რა მტკიცებულება ჰქონდათ. იმიტომ არ გააშუქეს პროცესი, რომ საზოგადოებას არ დაენახა პროკურატურის უსუსრობა, რაც სერიოზულ უარყოფით ეფექტს გამოიწვევდა, როგორც პროკურატურის, ისე მართლმსაჯულების კუთხით. პროკურორს დაახლოებით 15 კითხვა დავუსვი და ფაქტობრივად ვერცერთზე ვერ მივიღე პასუხი. ვთხოვე მიეთითებინათ ერთი მტკიცებულება მაინც მისი ჩვენების გარდა, რომელიც ადასტურებდა კობაური ალკოჰოლური ზემოქმედების ქვეშ რომ იყო, ან ის კობაური სმიტებს რომ შეხვდა, ერთად რომ მიირთვეს საჭმელი, მერე შელაპარაკება რომ მოხდა, კობაურმა ამოხოცა მთელი ოჯახი და გვამები გადამალა, არ ვიცითო, რა მტკიცებულებას მიმითითებდნენ, რაც არ აქვთ. ბრალდება მხოლოდ კობაურის ჩვენებაზეა აგებული, ეს ჩვენება აღარ გვაქვს და დღეს მტკიცებულებების გარეშეა საქმე. მარტო იმას იმეორებენ, ექსპერტიზამ დაადგინა, რომ ლორა სმიტის სხეულიდან აღებულ ბიოლოგიურ მასალაში კობაურის სპერმააო. ყველაზე საინტერესო ის არის, რომ კობაურს ამ ქალბატონის არც გაუპატიურებასა და არც მკვლელობაზე ბრალი წარდგენილი არ აქვს, მხოლოდ რაიან და ქელები სმიტების მკვლელობას ედავებიან, თუმცა აქაც ძველი ბრალდებაა შემორჩენილი. მკვლელობის ბრალის დასადასტურებლად, რაზეც ბრალდებაც კი არ აქვთ წარდგენილი, იშველიებენ ქალბატონის უკანა ტანში სპერმის არსებობას. დავუშვათ (ჯერ ერთი არაფერს ვუშვებთ, რადგან ეს ყველაფერი გამოსაკვლევია), აღმოჩნდა იქ სპერმა, რაც ყველაზე ასე ვთქვათ, კარგ შემთხვევაში სექსუალური კავშირის დამყარების ფაქტზე მიუთითებს, სექსუალური აქტი რომელი დანაშაულია? აუცილებელია დადგინდეს იძულება, ძალადობა და ა.შ., როდესაც სექსუალური აქტი შეიძლება დანაშაულში გადაიზარდოს. საქმეში არ არის ძალადობის მტკიცებულება, კობაურის ფრჩხილებიდან ამოღებულ მასალაში არ არის ლორა სმიტის დნმ-ი, რა გამოდის გაუპატიურება ისე განხორციელდა, რომ შემხებლობა არ იყო? ლოგიკურად გამორიცხულია, ადამიანი გააუპატიურო და მასთან შემხებლობა არ გქონდეს. არის რაღაც თეორიული შესაძლებლობა, თუ ისეთი მუქარა განხორციელდა, რაც ადამიანს აიძულებდა ნებაყოფლობით დათანხმებულიყო სექსუალურ კავშირზე, მაგრამ ესეც გამოსავლენია. შეუძლებელია იმის დადასტურება, რომ კობაურმა ისეთი მუქარა განახორციელა, რომელიც ქალბატონს აიძულებდა ნებაყოფლობით კავშირზე.

– რა გახდა ლორა სმიტის გარდაცვალების მიზეზი?

– ეს დღემდე არ ვიცით, ფაქტია, ამ ადამიანს არ ეტყობა ძალადობის კვალი, საერთოდ არაფერი ეტყობა. სპერმის "აღმოჩენა", როგორც გითხარით სქესობრივ აქტზე მიუთითებს და არა გაუპატიურებაზე, ასეც რომ იყოს, რა კავშირშია გაუპატიურება მკვლელობასთან, ამ ორ დანაშაულს შორის პირდაპირი კავშირი არ არის. შესაძლებელია მკვლელობა მოხდეს, მაგრამ არ განხორციელდეს გაუპატიურება, ან პირიქით, ასე ცალსახად ბმა ვერ იქნება. სასამართლო პროცესზე მარტივი კითხვა დავუსვი პროკურორს (სხვათა შორის, პირველად გვქონდა შესაძლებლობა პროკურატურასთან პირისპირ გვესაუბრა), რომ თუ ლორა სმიტის უკანა ტანში აღმოჩენილი სპერმა მის გაუპატიურების ფაქტზე მიუთითებდა, მაშინ რას ეტყვოდნენ სასამართლოს და დაცვის მხარეს რაიან სმიტის უკანა ტანში აღმოჩენილ სპერმაზე, რომელიც ექსპერტიზის დასკვნით, ამ ადამიანსვე ეკუთვნოდა. ამ ლოგიკას რომ გავყვეთ, ესეც ნიშნავს რომ ბრაიან სმიტმა საკუთარი თავი გაიუპატიურა. აბსურდამდე მივდივართ. ეს ყველაფერი მინიმუმ ეჭვის საფუძველს გვაძლევს, რომ ნიმუშების აღების კუთხით, უნებლიედ ან განზრახ არის დაშვებული შეცდომა, თორემ ექსპერტს რა ნიმუშსაც წარუდგენენ, იმას იკვლევს. ექსპერტიზა სამხარაულის სახელობის ეროვნულ ბიუროში ჩატარდა, ნიმუშების აღება ექსპერტის მონაწილეობით კი ხდება, მაგრამ ეს ექსპერტი შსს-ს საექსპერტო-კრიმინალისტიკური დეპარტამენტის თანამშრომელია. ამ დასკვნების გარდა, საქმეში სხვა არანაირი მტკიცებულებები არ არსებობს. არცერთი მწყემსი და სხვა გამოკითხული პირი მტკიცებით ფორმაში არ საუბრობს, ყველა ამბობს, რომ ვიღაცისგან მოისმინა. წყაროს მითითების შემთხვევაშიც ეს ირიბი ჩვენებაა, ასეთი ჩვენებაც რომ იყოს ამ საქმეში, კანონმდებლობა ცალსახად გვეუბნება, რომ ათასი ირიბი ჩვენება ვერ გაუტოლდება ერთ მყარ მტკიცებულებას.

საქმე იმაშია, რომ შემთხვევის ადგილზე არავინ საუბრობს, ჩვენ ამ კუთხითაც გვინდა საგამოძიებო ექსპერიმენტის ჩატარება. რაიან სმიტის ცხედარი დაახლოებით კილომეტრნახევრით არის გადაადგილებული იმ ადგილიდან, სადაც ბავშვის ცხედარი აღმოაჩინეს, ქალის ცხედარიც დაახლოებით ამავე მანძილის დაშორებით იყო მეუღლის ცხედრიდან, ოღონდ სხვა მიმართულებით არიან. ოფიციალური ვერსიით, კობაურმა ქალბატონი მოკლა და მდინარეში გადააგდო, არადა იქ ახლოს არანაირი მდინარე არ არის, გამოდის 50-კილოიანმა ბიჭმა რამდენიმე კილომეტრიც ზურგით ატარა მასზე ორჯერ მეტი წონის მქონე ადამიანის ცხედარი. ეს ხომ აბსურდია. მას თურმე მამაკაციც ასე უტარებია, რანაირად შეიძლება ამხელა მანძილზე ისე გადაიტანო ცეცხლნასროლი ჭრილობით გარდაცვლილი ადამიანი, რომ მინიმუმ სისხლის კვალი მაინც არ დარჩეს. ისედაც ფიზიკურად გამორიცხულია ისეთ გზაზე კილომეტრნახევრის გავლა 100 კგ ტვირთით, რომელიც ჩვეულებრივი გზის 4 კმ-ზე სიარულს უდრის, მით უმეტეს კობაურის აღნაგობის მქონე ადამიანისთვის.

აქედან გამომდინარე, ლოგიკურია ვიფიქროთ, რომ კობაური სიმართლეს ამბობს, ამ დანაშაულში რამდენიმე ადამიანი მონაწილეობდაო. რაც ყველაზე მთავარია, ლორა სმიტის ცხედრის აღმოჩენიდან მეორე დღეს იპოვეს მისი მეუღლის ცხედარი, ანუ მას შემდეგ, რაც ტელევიზიით გავრცელდა შესაბამისი ინფორმაცია. თან ისეთ ადგილზე აღმოაჩინეს მამაკაცის გვამი, სადაც მანამადე რამჯერმე გაიარეს მაშველებმა, მაგრამ არაფერი უნახავთ. ეჭვი გვაქვს, ტელევიზიით გასული ინფორმაციის შემდეგ მიიტანეს იქ ბრაიან სმიტის გვამი, თან ეს ღამით ხდება. გვამი მთლად შიშველი იყო, რაც ვფიქრობთ, მტკიცებულებების განადგურების მიზნით მოხდა, რადგან მამაკაცის ტანსაცმელზე იქნებოდა შემხებლობის კვალი, ბიოლოგიური თუ სხვა მასალა. ესეც მიუთითებს, რომ პროფესიონალების ჩადენილი დანაშაულია, ფაქტობრივად მოსპეს მტკიცებულებების მიღების შესაძლებლობა. ბრაიან სმიტის მობილურ ტელეფონს ახლა საერთოდ მალავს გამოძიება, ადრე ამბობდნენ გვაქვსო, ახლა თურმე ვერ ნახეს. მერე ავტომანქანის ტელეფონი ამოიღეს, მაგრამ თურმე ექსპერტიზის ბიურო ვერ ხსნის, რაც დიდ ეჭვს იწვევს. მერე სასამართლოს მიმართეს, რომ კრიმინალისტიკურ დეპარტამენტში ჩატარდეს ექსპერტიზა, რას და როგორ ჩაატარებენ, რა ინფორმაციას ამოიღებენ, ეს კიდევ ცალკე კითხვებს გამოიწვევს. 6 ივლისს, ამერიკის საელჩოდან შეტყობინება შევიდა 112-ში, სავარაუდოდ დანაშაული 4 ივლისს მოხდა, ე.ი. ორი დღის შემდეგ.

3 და 4 ივლისის დილას სმიტების ადგილება დაფიქსირებულია ყაზბეგ- ში და მიმდებარე ტერიტორიაზე. მე ძალიან მიჭირს იმის დაჯერება, რომ ნებისმიერი სახელმწიფოს დიპლომატიური სამსახური ისე ზრუნავს თავის მოქალაქეებზე, რომ თუ 1–2 დღე კავშირზე არ გამოვიდნენ, განგაში ატეხონ. ისინი უცხო ქვეყნებში ჩასულ თავიანთ ყველა მოქალაქეს ვერ გააკონტროლებენ და არც უნდა გააკონტროლონ, ყველას აქვს დასვენების და გადაადგილების უფლება, რატომ უნდა იყოს საელჩოს კონტროლის ქვეშ. სმიტების ოჯახი ისეთ ადგილზე იყო, მთაში, სადაც ხეობების უმეტესობაში ტელეფონს მიღება არ
აქვს, რატომ იყო პრობლემა თუ გარკვეული პერიოდი ვერ დაუკავშირდნენ? ამიტომ ჩნდება ეჭვები აშშ- ის დიპლომატიური სამსახურის დაინტერესებასთან დაკავშირებით. მათი მხრიდან ორი შეტყობინება გაკეთდა, რომ ისინი ხადას ხეობისკენ წავიდნენ, მეორე შეტობინებით, სმიტების ბოლო ლოკაცია ამ ხეობაში დაფიქსირდა და ამის შემდეგ კონტაქტზე არ გამოდიანო. სმიტების ძებნა ამ შეტყობინების შემდეგ დაიწყო. ლოკაციის დადგენა ერთადერთი ჯიპიეს-ით არის შესაძლებელი, კავშირზე იყვნენ, ამიტომ ჩნდება ეჭვი, რომ სმიტებს რაღაც განსაკუთრებული დავალება ჰქონდათ, რასაც ირიბად ადასტურებს 112-ში განხორციელებული შეტყობინებები. გამოიკითხნენ საელჩოს წარმომადგენლები და თითქოს რაიან სმიტს მისმა მეგობარმა, საელჩოს თანამშრომელმა დაურეკა და ლოკაცია იმიტომ ახსენეს. სმიტმა მას მობილური ტელეფონით ფოტოები გამოუგზავნა და ამით დაადგინეს ისინი სად იმყოფებოდნენ. ეს ყველაფერი უკვე არარეალურია, შთაბეჭდილება რჩება, რომ სუსტი გამოძიების და საერთოდ, არავის ინ- ტერესში არ შედის, რომ რეალობა გამოიკვეთოს. მოკლედ, ძალიან რთული საკითხია, ამ თემაზე ბევრი საუბარი არ მინდა. საერთოდ, ყველა დანაშაულს აქვს თავისი მოტივი, არ არსებობს უმოტივო დანაშაული, ცხადია, ხადას ხეობაში მომხდარ საშინელ დანაშაულსაც აქვს რეალური მოტივი. თუ გამოძიებას ჭეშმარიტების დადგენა უნდა, მოტივის დადგენაც შესაძლებელია, მაგრამ პიროვნებების სრულყოფილად შესწავლის გარეშე, სწორ მოტივზე ვერ გახვალ. რაიან სმიტმა საფრთხე დაინახა კობაურს თოფი არასწორად რომ ჰქონ- და, შენიშვნა მისცა და ამის გამო კობაურმა დახოცა სამი ადამიანი, თან ქალი გააუპატიურა, ეს არის სრულიად არარეალური ვერსია, ასეთი რამ ფილმებში და ზღაპრებში არ ხდება. პროკურატურა ბრალის დადგენილებაში ფაქტებისა და ინფორმაციების ერთობლიობაზე საუბრობს, ამ დროს თითქმის ვერცერთ კითხვაზე ვერ მივიღეთ პასუხი. მოსამართლე ფუხაშვილმა გვითხრა, მიიღეთ ის, რასაც პროკურორი გპასუხობთ, არპასუხიც პასუხიაო. აი, ამ ფონზე მერე მოსამართლე მსჯელობს, ფაქტებისა და ინფორმაციების რაოდენობა გაზრდილიაო, კობაურს წინასწარი პატიმრობის ვადა გაუგრძელა და პროცესიც
დახურა, რისი მიზეზიც არ არსებობდა. არ უნდათ საზოგადოებამ, რომელშიც ჯერ კიდევ შენარჩუნებულია კობაურისადმი უარყოფითი განწყობა, დაინახოს ბრალდების აბსურდულობა და უსუსრობა. ჩვენ გვინდა ნაფიცმა მსაჯულებმა განიხილონ ეს საქმე, ამიტომ უნდათ უარყოფითი დამოკიდებულების შენარჩუნება, სპეციალურად ხდება ცრუ ინფორმაციების გავრცელება საზოგადოებრივი ქსელებით.

– მოდით, უფრო კონკრეტულად ვისაუბროთ საქმის ირგვლივ არსებულ მასალებზე, მათ შორის, იმ ვერსიაზეც, რომელზეც მალხაზ კობაური საუბრობს.

– სასამართლო-სამედიცინო ექსპერტიზის დასკვნით, რაიან და ქელები სმიტების გარდაცვალების მიზეზი თავის არეში მიყენებული ცეცხლნასროლი ჭრილობებია. რაიან სმიტს ორჯერ ესროლეს, აქედან ერთი ჭრილობა წელის არეში აქვს მიყენებული. თავში გამჭოლი ჭრილობა აქვს, შუბლის არეში შემავალი, რომელიც ყელის არეში გამოდის, ანუ ტყვია ზემოდან ქვემოთ არის ნასროლი. ორივე შემთხვევაში ახლო მანძილიდანაა ნასროლი (120 სმ).
ექსპერტიზის დასკვნით, რაიან სმიტს გარდაცვალებამდე რამდენიმე წუთით ადრე აქვს მიღებული დაზიანებები, ოღონდ ეს არ არის წამების კვალი, ფეხის, გულმკერდის არეში და იღლიაში აქვს ნაჭდევები, რაც ბლაგვი საგნითაა მიყენებული. ვერ დავიჯერებ, რომ კობაურმა ჯერ იჩხუბა მასთან, სპორტული აღნაგობის, მასზე გაცილებით ძლიერ და დიდი გაბარიტების მქონე ადამიანს სხეულზე სამი დაზიანება მიაყენა და ამის შემდეგ სმიტი ზურგით დაუდგა "თავდამსხმელს", რომელსაც იარაღი ჰქონდა, როგორც გითხარით, სმიტს ზურგში აქვს ნასროლი, ეს ხომ არარეალურია. კობაური ამბობს, რომ სმიტი დაჩოქილი, პირველად ზურგში ესროლეს და გადავარდაო. ესეც დამაჯერებელია, რადგან რაიან სმიტს ზურგის ტვინი აქვს დაზიანებული. ექსპერტიზამ
უნდა დაადგინოს, მაგრამ ჭრილობის მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ, თავშიც დაჩოქილ მდგომარეობაში ესროლეს.
ÐаÑÑинки по запÑоÑÑ á¡ááá¢áááá¡ áá¯áá®á

სანადირო თოფით არიან მოკლული მამა-შვილი, მაგრამ არც ის არის დადგენილი, ნამდვილად კობაურის თოფით თუ მოხდა მკვლელობა. ისე, კობაურის თოფზე მისი დნმ-ი არ აღმოჩნდა. რაიან სმიტს გარდაცვალების შემდეგაც აქვს მიღებული რამდენიმე დაზიანება, რაც გვამის გადატანის შედეგია. ლორა სმიტი რომ წყალში დაიხრჩო თუ გაგუდეს, ამის არანაირი მტკიცებულება არ არსებობს. გვამის ფოტოები რომ ვნახე, არც დასველების და არც ძალადობის კვალი არ ეტყობა. ჩვენთვის ყველაზე მთავარია, რა გახდა ამ ქალბატონის გარდაცვალების მიზეზი, ველოდებით ექსპერტის დასკვნას. აგენტურულ თემაზე ვსაუბრობდით, მე ბოლომდე არ ვარ გარკვეული, მაგრამ არსებობს მოსაზრება, რომ, როდესაც აგენტების გამოვლენა ხდება, ქალების და მამაკაცების ლიკვიდირება განსხვავებული მეთოდით ხდება. მტკიცებით ფორმაში ვერაფერს ვიტყვი, მაგრამ შეიძლება ამ შემთხვევაშიც რაღაც ასეთი მეთოდები გამოიყენეს. მამა-შვილს თავის არეში და ერთი და იიგივე მიმართულებით აქვთ ნასროლი, ქალის მიმართ კი ცეცხლსასროლი იარაღი არ არის გამოყენებული. ის რომ ქალი გადავარდა, პროკურატურა თვითონვე უარს ამბობს ამ ვერსიაზე, მაგრამ დადგენილებაში მაინც უწერია. კობაურს მისი მდგომარეობიდან გამომდინარე, ბევრ კითხვას ვერ ვუსვამ, ამიტომ დეტალური ინფორმაცია არ მაქვს. რაღაცები კი მოგვიყვა, მაგრამ არსებით თემებში არ შევდივართ, ახლა ბევრს არ ვისაუბრებ, მაგრამ გეტყვით, რომ დეტალურად აღწერს შვიდი თავდამსხმელის სახეებს, ჩაცმულობას, ვინ რას და როგორ აკეთებდა. თავის დაზიანებაზეც მიუთითებს, ერთ-ერთმა დამარტყაო.

მამა-შვილის მკვლელობას ვესწრებოდი, ხოლო ლორა სმიტი კი არ გაიქცა, ორმა თუ სამმა კაცმა წაიყვანაო. რაიან სმიტი დაჩოქილი რომ იყო და ზურგში ესროლეს, ეს ფაქტი მახსოვს, მეორედ რომ ესროლეს, მხოლოდ გავიგონე, მეფარებოდნენ და არ ჩანდა, მერე ცუდად გავხდი და აღარაფერი მახსოვსო. მე რასაც ვხედავ, ეს სამედიცინო ექსპერტიზამაც დაადასტურა, რომ კობაურს ფსიქოლოგიურ-ფსიქიკური პრობლემები არ აქვს, კონცენტრირებულია და საღად აზროვნებს. ამხელა დანაშაულს ედავებიან, მას კი თურმე ცხვარიც არ დაუკლავს, მეცოდებოდაო. რომ ცრუობდეს, ექსპერტებს ამის დადგენა არ გაუჭირდებოდათ, ნამდვილად არ აქვს მანიაკალური გადახრები, რაც სერიულ მკვლელებს ახასიათებთ. ქალთან ურთიერთობის კუთხითაც ვესაუბრეთ, ქალბატონებიც გამოვკითხეთ, თვითონ ამბობს, რომ ქალთან არ ჰქონია ურთიერთობა, ამ ქალბატონებმაც დაადასტურეს, ძალიან მორიდებული იყო, ყოფილა შემთხვევა ნასვამები ყოფილა ყველა, შეეძლო ქალთან კავშირი დაემყარებინა, მაგრამ მორცხვობდაო. არარეალურია იმის მტკიცება, რომ მან ქალის გულისთვის ასეთი განსაკუთრებული სისასტიკის დანაშაული ჩაიდინა. ისე, ვაპირებთ, რომ მისი სრულყოფილი სამედიცინო გამოკვლევა მოხდეს. გამოძიებამ ახალი "ვერსია" შექმნა, კობაურის მობილური ტელეფონიდან ინფორმაციები ამოვიღეთ, ისეთ საიტებზე შედიოდა, სადაც ქალების ფოტოებია და ათვალიერებდაო, შევთავაზეთ, ამ კუთხითაც ჩაგვეტარებინა ექსპერტიზა.

ჟურნალისტებმა და ჩვენც გამოვკითხეთ ბევრი ადამიანი, მათ შორის მარნეულშიც. ერთ-ერთმა ქალბატონმა თქვა, რომ სმიტები ყაზბეგში წასვლას აპირებდნენ, სავარაუდოდ 1–2 ივლისს იყვნენ ყაზბეგში, 3 ივლისს დილით ხადას ხეობისკენ მიმავალ გზაზე, გაზისგასამართ სადგურთან ჩანან. იგივე ქალბატონს ჟურნალისტებისთვის უთქვამს, რომ სმიტებს თანხა ჰქონდათ შეგროვილი, მგონი, სახლის შეძენას აპირებდნენო. ლორა სმიტს უთქვამს
30.000 დოლარი გვაქვსო. მალხაზმა საერთოდ არ იცოდა ტელევიზიით რა ითქვა, ან ჩვენ ვის ვისაუბრეთ, როცა სამედიცინო ექსპერტების თანდასწრებით მოგვიყვა, რაიან სმიტი დაჩოქილი რომ იყო, იმ მამაკაცებმა მისი ჩანთა გახსნეს, ნახე ამას რამდენი ფული ჰქონიაო და ამოიღეს 3–4 შეკვრაო. ექსპერტს აჩვენა როგორი შეკვრა იყო და რა ფერის. ასეთი კიდევ ბევრი იყო, ერთ-ერთმა მათგანმა ჩაიდო და წაიღესო. კობაურმა ისიც თქვა, რომ როდესაც ამ ჯგუფთან ერთად გამოჩნდა, რაიან სმიტს შეეშინდა და შეცბა, ისეთი შთაბეჭდილება დამრჩა, რომ თითქოს მათი გამოჩენით ასეთი რაღაც მოხდებოდა, ძალიან შეშინებული სახე ჰქონდაო. თუ მართლა რაღაცას არ ელოდები ადამიანი, რატომ უნდა შეგეშინდეს ვინმეს დანახვაზე? ესენი უცხო ენაზე ელაპარაკებოდნენ სმიტს, თუმცა ქართულადაც ლაპარაკობდნენ, ოღონდ მთიელების კილო არ ჰქონდათო. სავარაუდოდ, სმიტს მართლაც ჰქონდა ფული, ეჭვი მიჩნდება, სადღაც მთაში ექსკურსიაზე მიმავალ კაცს რაში გჭირდება 30.000 დოლარის წაღება. უამრავი ეჭვი და ვერსიაა, ზოგი იმასაც ეჭვობს ნარკოტიკებს ხომ არ უკავშირდება ეს ყველაფერი, ძალიან ძნე- ლია იმის გარკვევა სინამდვილეში რა იყო, დანამდვილებით ვერაფერს იტყვი, თუმცა ყველა ვერსიას აქვს არსებობის უფლება. ჩემი ინფორმაციით, რაიან სმიტის ერთ-ერთი ძმა რომელიღაც ქვეყანაში იყო, ოღონდ არ ვიცი რა მისიით და რამდენიმე წელია გაუჩინარებულად ითვლება.

კარგი იქნება თუ ყველა ვერსია დამუშავდება, რითაც თავად გამოძიება უნდა იყოს დაინტერესებული, ადრე რამდენიმე ვერსია მუშავდებოდა. სამწუხაროდ ახლა ასე აღარ ხდება, ეს ერთი ვერსია აქვთ არჩეული და კანონიერი თუ უკანონო გზებით ცდილობენ მის გამყარებას. დაცვის მხარეს არ გვაქვს მეტი შესაძლებლობა და რესურსი სხვადასხვა მიმართულებით ქმედებისთვის. მიმართულებებს გვიწესებენ, გვზღუდავენ, ჩემი აზრით, ამ საქმის მიმართულე- ბები და გამოძიების შედეგები, შეიძლება სხვა ქვეყანაშია გადაწყვე- ტილი. სამწუხაროდ, ასეთი ეჭვები მიჩნდება, იმიტომ, რომ ამ საქმის სრულყოფილი და ობიექტური გამოძიება ვერ ხდება, თუმცა ისეთი განწყობა მაქვს, რომ აუცილებლად დადგება გამამართლებელი განაჩენი.

მანანა სუხიშვილი

მეტის ნახვა
11-09-2018, 20:16


ღია წერილი მის აღმატებულებას, 
ამერიკის შეერთებული შტატების 
პრეზიდენტს, ბატონ დონალდ ტრამპს

ბატონო პრეზიდენტო,
მოგესალმებით შორეული საქართველოდან თქვენდამი სრულიადი კეთილგანწყობითა და საუკეთესო სურვილებით, თქვენი პიროვნებისადმი, თქვენი ოჯახისადმი და თქვენი ქვეყნისადმი.
მინდა გითხრათ, რომ წელიწადზე მეტია, მე თქვენი საინაუგურაციო სიტყვის შთაბეჭდილების ქვეშ ვარ და ეს წერილიც ამ შთაბეჭდილების გავლენით იწერება.

ბატონო პრეზიდენტო!

თქვენ ბრძანდებით დღეს პირველი პირი და წარმმართველი ისეთი ქვეყნისა, რომლის სახელმწიფოებრივი აზროვნებაც და პოლიტიკური კურსიც, პირდაპირ თუ ირიბად, გარკვეულ გავლენას ახდენს მთელი კაცობრიობის ცხოვრებაზე. უფრო მეტიც, თქვენ მობრძანდით აშშ-ის სახელმწიფო მმართველობის საჭესთან მთელი კაცობრიობის უდიდესი პოლიტიკური განსაცდელის ჟამს, როდესაც ჩვენი პლანეტარული სივრცე მოცულია უჩინარი ძალების მიერ მართული ე.წ. „მსოფლიოს ახალი წესრიგის“ სრულიად გაურკვეველი ორიენტაციით, და ამავდროულად, რაც არც ისე იოლია ხმამაღლა სათქმელად, რეალური საშიშროებით, მთელი პლანეტარული სიცოცხლის დასასრულის…

მსოფლიო მეცნიერებამ მეოცე საუკუნე აღიარა განგაშის საუკუნედ, ხოლო 21-ე საუკუნეში, კაცობრიობის სახლი, ჩვენი პლანეტა – დედამიწა, ფაქტობრივად, ერთდროულად აღმოჩნდა ჩაძირული პოლიტიკური და ეკოლოგიური კატასტროფის საშიშროებაში.
ჩვენ მეორე მსოფლიო ომისშემდგომი კაცობრიობა ვართ, მეორე მსოფლიო ომისშემდგომი ცნობიერების მატარებელი ადამიანებისაგან შემდგარი, იმ მეორე მსოფლიო ომის, რომელიც წარმოადგენს ევროპის შუაგულში აღმოცენებული ეროვნულ-ეგოცენტრული სულისკვეთებით ზეანთებული და მსოფლიო ბატონობის ვნებით შეპყრობილი სახელმწიფოებრივი იდეოლოგიის დაპირისპირების შედეგს, ამავე მიზნის მატარებელ იმ პოტენციურ პრეტენდენტებთან, რომელთაგანაც ერთი, ხალხთან თანასწორობისა და მეგობრობის იდეოლოგიით უკვე დამკვიდრებული, ისტორიულად უპრეცედენტო ზესახელწმიფო გახლდათ, ევროპელი უტოპისტების ეკონომიკური იდეალისაკენ გადახრილი, ხოლო მეორე, მეორე მსოფლიო ომში გერმანელთაგან წამებული, საკუთარი წმინდა წერილიდან ამოსვლით, მსოფლიო მოძრაობად გარდასახული, ყველა ხალხზე აღმატებულისა და რჩეული ერის პრეტენზიით, მსოფლიო იმპერიის შექმნისკენ იყო უკვე მიმართული.

1975 წლის „ჰელსინკის დეკლარაციით“ შთაგონებული მსოფლიოს ახალი წესრიგით, რომელმაც საბჭოთა კავშირში შემავალ ხალხებთან ერთად ჩვენი, ქართული მონოლითური ეროვნული მოძრაობის ამოხეთქვასაც დაუდო სათავე, მოძრაობის, რომელიც ეროვნული თვითმყოფადობის სრულყოფას დამოუკიდებელი სახელმწიფოებრიობის გზით ისახავდა მიზნად, უკვე 90-იან წლებში, მიაღწია კიდევაც მიზანს _ საბჭოთა კავშირის რესპუბლიკებთან ერთად, ჩვენ, ქართველმა ხალხმაც, როგორც ჰელსინკის დეკლარაციის მხარდამჭერ მოძრაობაში ჩართულმა საბჭოთა კავშირის ერთ-ერთმა რესპუბლიკამ, ჩვენც მოვიპოვეთ დამოუკიდებელი სახელმწიფოებრიობა საბჭოთა კავშირიდან გამოსვლით, მაგრამ „ჰელსინკის დეკლარაცია“, რომელშიც ადამიანის უფლებათა დაცვასთან ერთად ხალხების ინდივიდუალური ერთობების, ანუ ერების უფლებათა, ღირსებათა და თავისებურებათა დაცვაც იყო წარმოდგენილი, ელვისებური სისწრაფით იქნა ჩანაცვლებული ჯორჯ სოროსის სიონისტური, ჰელსინკის დეკლარაციის სრულიად ალტერნატიული „სამოქალაქო საზოგადოების“ ვერაგული თეორიით, რამაც საქართველოს დამოუკიდებელი სახელმწიფო პოლიტიკა შეცვალა სრულიად ახალი და ქართველი ხალხის მიერ გაუცნობიერებელი მიმართულებით. უფრო ზუსტად, აღმოჩნდა, რომ „ჰელსინკის დეკლარაციამ“ საბჭოთა კავშირიდან ჩვენი გამოყოფის შემდეგ თავისი ფუნქცია დაასრულა და ჩანაცვლებული იქნა უკვე ახალი „დეკლარაციით“, რომელიც „ერების“ „სამოქალაქო საზოგადოებებად“ გარდაქმნის აპოლოგიით, მსოფლიოს ახალი წესრიგის იდეოლოგიად აკანონებდა ერების თვითლიკვიდაციასა და უეროვნებო მსოფლიოს შექმნას. აღმოჩნდა, რომ ჩვენი ხალხის თავისუფლებისა და დამოუკიდებლობისათვის მებრძოლი მონოლითური ეროვნული მოძრაობის შედეგად, საქართველოში მივიღეთ არა ჩვენი ეროვნულ-სახელმწიფოებრივი დამოუკიდებლობა, არა ჩვენი ეროვნული თვითმყოფადობის განვითარება და ახალ ხარისხში აყვანა, არამედ ჩვენი ეროვნული არსებობისა და ვინაობის ნგრევა, ყველა მიმართულებით: პირველ რიგში კი ჩვენი დამოუკიდებელი და თავისუფალი სახელმწიფოებრივი მანქანის საჭეთმპყრობელობის მიმართულებით, ანუ სახელმწიფო მანქანის მართვის, ჩვენი მონოლითური ეროვნული მოძრაობით მოპოვებული „დამოუკიდებელი და თავისუფალი“, ამასთან, სრულიად დაუცველი სახელმწიფო მანქანის საჭე, მსოფლიოს სიონისტური ძალების მხარდაჭერით, ხელთ იგდო მსოფლიოში ცნობილი ბილდერბერგის მასონური კლუბის ანალოგი ლოჟის: `მაგისტერიუმის~ ერთ-ერთ პატრიარქად აღიარებულმა ედუარდ შევარდნაძემ და საქართველოს სახელმწიფო ხომალდი წარმართა ჯორჯ სოროსის „სამოქალაქო საზოგადოებაზე“ დამყარებული „მოქალაქეთა კავშირით“, ანუ ქართველი ერის „სამოქალაქო საზოგადოებად“ გარდასახვის იდეოლოგიით. ედუარდ შევარდნაძემ ეროვნული მოძრაობის იდეოლოგიური მიმართულება შეცვალა 180 გრადუსით და ქვეყნის სახელმწიფოებრივი აზროვნება გადაიყვანა ეროვნული თვითლიკვიდაციის პოლიტიკურ კურსზე.

ვგრძნობ, ვერ ვთავისუფლდები თქვენი საინაუგურაციო სიტყვის დიდი შთაბეჭდილებისგან, რადგან თქვენ მსოფლიოს ამცნეთ, რომ ახალი მსოფლმხედველობრივი ჩირაღდანი აღმართეთ და ამერიკული თავისუფლების ახალი გაგება წამოსწიეთ წინ, რომლითაც თქვენ მსოფლმხედველობრივად შეცვალეთ ამერიკის მსოფლიო პოლიტიკაც… ამგვარი გარდატეხით, მართალია, არაპირდაპირ, მაგრამ თქვენი ახალი თვალსაზრისებითა და ხედვით, აზრობრივად მაინც შეეხეთ ჩემი ქვეყნის საბედისწეროდ მძიმე განსაცდელში ყოფნის მიზეზებს და ვხედავ, რომ ჩვენ, ქართველ ხალხს, გვჭირდება თქვენი თვალსაზრისების გამარჯვება, რადგან თქვენამდელი, ანუ დონალდ ტრამპამდელი მსოფლიოს ახალი წესრიგის პრინციპები და მორალურ-იდეოლოგიური თვალსაზრისები, ჩვენს ხედვაში, გადაუდებლად არის შესაფასებელი და შესაცვლელი. რა გზას შეიძლება მივმართოთ ამისათვის?!

იძულებული ვარ, როგორც მეცნიერმა, თავს ნება მივცე და ამერიკის მეცნიერებისადმი თქვენი წინამორბედი პრეზიდენტის მოწოდებით ვისარგებლო: — “ნებისმიერ სამეცნიერო საზოგადოებას ვანიჭებო დაუბრკოლებელ უფლებას, პირდაპირ ჩაერთოსო სახელმწიფოს პრობლემებში!“ ამ მოწოდებით თქვენმა წინამორბედმა, ერთი მხრივ, სახელმწიფო მართვის შედეგებებზე პასუხისმგებლობა გადაუნაწილა მეცნიერებს, მეორე მხრივ, გარკვეული შესაძლებლობების პიროვნებებს, სახელმწიფოსთვის კრიტიკულ სიტუაციებში, გულგრილობის უფლება წაართვა. არადა, არც თქვენ ბრძანდებით ამ მოწოდების ავტორი და არც მე გახლავართ ამერიკელი მეცნიერი. მაგრამ მადლობა უფალს, რაღაც განგებით თუ ბედისწერით, ვარ ნიუ-იორკის ბიბლიის შემსწავლელი ქართველოლოგიური ცენტრის: „ბიბლია და საქართველოს“ დამფუძნებელი და ხელმძღვანელი, ჩემი ქვეყნის დედა- უნივერსიტეტის თეოლოგიური, ეკლესიოლოგიური და ისტორიოსოფიული პრობლემების შემსწავლელი ერთ-ერთი ჩემივე დაფუძნებული სამეცნიერო ცენტრის _ არეოპაგიტული სამეცნიერო ცენტრის თეორიულ ბაზაზე დაყრდნობით.

არ მეჩვენება! თქვენ გჭირდებათ ჩვენი სამეცნიერო ცენტრის: „ბიბლია და საქართველოს“ თანადგომა. თქვენ გჭირდებათ ჩვენი თანადგომა თქვენი პოზიციების გამარჯვებისათვის. თქვენ გჭირდებათ და ჩვენ ვალდებული ვართ ხმა მოგაწვდინოთ, რადგან ჩვენ გვჭირდება თქვენი პოზიციების გამარჯვება ჩვენი პოზიციების გამარჯვებისათვისაც და არა მხოლოდ ჩვენი! ჩვენ გვჭირდება თქვენი პოზიციების გამარჯვება ჩვენი დედამიწისა და კაცობრიობის გადარჩენისთვის!… და ამავე დროს ჩვენ, ქართველ ხალხსაც და ნიუ-იორკის ქართველოლოგიურ ცენტრსაც გვჭირდება თქვენი თანადგომა _ როგორც ჰაერი! ნიუ-იორკის ქართველოლოგიური ცენტრი, ძირითადად, ეწევა წარმომადგენლობით მუშაობას საქართველოში და მსოფლიოს ახალ წესრიგს განიხილავს მთლიანად კაცობრიობის ბიბლიური ისტორიის კონტექსტში…

წლების წინ მეოცე საუკუნის ერთერთი მნიშვნელოვანი მოაზროვნე, ფილოსოფოსი კარლ იასპერსი წერდა: — როგორიც იქნება ბიბლიის შეფასება ჩვენი თანამედროვეობის მიერ, ისეთი იქნებაო მისი, ჩვენი თანამედროვე კაცობრიობის მომავალიც.
დღევანდელი მსოფლიოს ახალი წესრიგის ანალიზი შეუძლებელია თავად ბიბლიის მორალურ-ფილოსოფიური, ასევე მორალურ-ფსიქოლოგიური ანალიზის გარეშე.

ბატონო
პრეზიდენტო!

ეს ერთგვარად ვრცელი, ჩვენეული წიაღსვლები, თქვენს საინაუგურაციო სიტყვაში გამოთქმული თქვენი სახელმწიფოებრივი მსოფლმხედველობისა და პრინციპების, თქვენი ახალი ამერიკული აზროვნების საფუძვლიანი აღქმისა და შეფასებისათვის ვიხმე ფონად, იმ პოლიტიკური მრწამსის შეფასებისთვის, რომელიც თქვენ შესთავაზეთ ამერიკელ ხალხსა და მსოფლიო საზოგადოებრიობას 2017 წლის 20 იანვარს.

ამ დღეს თქვენ ბრძანეთ:
„…ისტორიული მოძრაობა, რომელსაც ჩვენ ვიწყებთ, უპრეცედენტოა და ანალოგი არა აქვს“. „მსგავსი მოძრაობა მსოფლიოს არ უნახავს!“ „ამ მოძრაობის გულში დევს რწმენა, რომ სახელმწიფოს ფუნქცია საკუთარი ხალხის მსახურებაა“. „სახელმწიფო არსებობს იმისათვის, რომ ემსახუროს თავის მოქალაქეებს“…
„ჩვენს ქვეყანაში დედები და შვილები სიღატაკეში ცხოვრობენ… დაჟანგული ქარხნები საფლავის ქვებივით მიმოფანტულან“, „ფულით სავსე განათლების სისტემა ახალგაზრდებს ვერ აძლევს ცოდნას“. .. „ კრიმინალმა და ნარკოტიკებმა უამრავი სიცოცხლე წაგვართვეს“… ეს შეწყდება აქ და ახლა! დღეიდან ჩვენს ქვეყანას ახალი მსოფლმხედველობა მართავს!“
„ჩვენ მოვიძიებთ მეგობრობას და კეთილ სურვილებს სახელმწიფოებთან და მთელი მსოფლიოს ხალხებთან, მაგრამ ჩვენ ამას გავაკეთებთ იმ გაგებით, რომლითაც ყველა ხალხს აქვს უფლება, პირველ რიგში დააყენოს თავისი საკუთარი ინტერესები! (Iტ ის ტჰე რიგჰტ ოფ ალლ ნატიონს ტო პუტ ტჰეირ ინტერესტს ფირსტ!).
„ჩვენ არ ვეძებთ იმას, რომ ჩვენი ცხოვრების გზა მოვახვიოთ სხვას, მაგრამ ვეცდებით, რომ ჩვენი ცხოვრების გზა ბრწყინავდეს, როგორც მაგალითი“.
„ ჩვენ გავაერთიანებთ ცივილიზებულ მსოფლიოს რადიკალური ისლამური ტერორიზმის წინააღმდეგ და სრულიად აღვგვით პირისაგან მიწისა!“..
„ჩვენ ახალი ათასწლეულების კარიბჭესთან ვდგავართ. ჩვენ მზად ვართ კოსმოსის საიდუმლოებანი ამოვიცნოთ, დედამიწა განვკურნოთ სნეულებათაგან, მომავლის ენერგია და ტექნოლოგიები ვმართოთ“…
„ჩვენ უნდა გავაფართოოთ ეკლესიის უფლებები პოლიტიკაში!“..

შეფასებისათვის ვიხმე ფონად, იმ პოლიტიკური მრწამსის შეფასების- თვის, რომელიც თქვენ შესთავაზეთ
ამერიკელ ხალხსა და მსოფლიო საზოგადოებრიობას 2017 წლის 20 იანვარს.

ამ დღეს თქვენ ბრძანეთ:
„…ისტორიული მოძრაობა, რო- მელსაც ჩვენ ვიწყებთ, უპრეცედენ- ტოა და ანალოგი არა აქვს“. „მსგავსი მოძრაობა მსოფლიოს არ უნა- ხავს!“ „ამ მოძრაობის გულში დევს რწმენა, რომ სახელმწიფოს ფუნქცია საკუთარი ხალხის მსახურებაა“. „სა- ხელმწიფო არსებობს იმისათვის, რომ ემსახუროს თავის მოქალაქეებს“…

„ჩვენს ქვეყანაში დედები და შვი- ლები სიღატაკეში ცხოვრობენ… და- ჟანგული ქარხნები საფლავის ქვებივით მიმოფანტულან“, „ფულით სავსე განათლების სისტემა ახალგაზრდებს ვერ აძლევს ცოდნას“. .. „ კრიმინალმა და ნარკოტიკებმა უამრავი სიცოცხლე წაგვართვეს“… ეს შეწყ- დება აქ და ახლა! დღეიდან ჩვენს ქვეყანას ახალი მსოფლმხედველობა მართავს!“

„ჩვენ მოვიძიებთ მეგობრობას და კეთილ სურვილებს სახელმწიფოებ- თან და მთელი მსოფლიოს ხალხებ- თან, მაგრამ ჩვენ ამას გავაკეთებთ იმ გაგებით, რომლითაც ყველა ხალხს აქვს უფლება, პირველ რიგში დააყენოს თავისი საკუთარი ინტერესები! (It is the right of all nations to put their interests).

ვეძებთ ცხოვრების გზა მოვახვიოთ სხვას, მაგრამ ვეცდებით, რომ ჩვენი ცხოვრების გზა ბრწყინავდეს, როგორც მაგალითი“.
„ ჩვენ გავაერთიანებთ ცივილი- ზებულ მსოფლიოს რადიკალური ის- ლამური ტერორიზმის წინააღმდეგ და სრულიად
აღვგვით პირისაგან მიწისა!“..
„ჩვენ ახალი ათასწლეულების კარიბჭესთან ვდგავართ. ჩვენ მზად ვართ კოსმოსის საიდუმლოებანი
ამოვიცნოთ, დედამიწა განვკურნოთ სნეულებათაგან, მომავლის ენერგია და ტექნოლოგიები ვმართოთ“…

„ჩვენ უნდა გავაფართოოთ ეკლესიის უფლებები პოლიტიკაში!“.. ვერც ერთი ამერიკელი მოძღვარი ვერ გაბედავს საყვედურით შეუძა- ხოს პრეზიდენტ დონალდ ტრამპს, რომ მას ამერიკა ანტიქრისტეს გზით მიჰყავს. თქვენ შემოაბრუნეთ ამერიკის შეერთებული შტატების სახელმწიფო ხომალდი ანტიქრისტეს საპირისპირო მიმართულებით და თქვენი პოზიცია და ხედვა თვალ- ნათლივ და ყველას დასანახად გახადეთ ქრისტიანულ-ეკლესიური, ანუ ალტერნატიული ე.წ. „კულტურული რევოლუციისა“ ამერიკაში და შემდგომ მსოფლიო სივრცეში. თქვენ დაგმეთ ე.წ. „ისლამური სახელმწიფო“, რომელიც ადამიანებს თავებს აჭრის დემონსტრატიულად, მარტო იმიტომ, რომ ისინი ქრისტიანები არიან. თქვენ დაგმეთ მსოფლიო წესრიგის ფორ- მა, რომელიც ხალხებს ისტორიულ პრიორიტეტს უკარგავს მშობლიურ მიწა-წყალზე და აღიარეთ, რომ ყველა ხალხს აქვს უფლება, თავის ქვეყანაში, პირველ რიგში, დაიცვას თავისი ქვეყნის ინტერესები. თქვენ ამით დაგვიბრუნეთ უფლება ერად ყოფნის, ის, რაც ღმერთმა მოგვცა და სიონისტურმა პოლიტიკამ წაგვართვა მსოფლიოს ახალი წესრიგის სახელით. პასუხისმგებლობას ვგრძნობ გითხრათ, რომ თქვენი ერთ-ერთი განცხადება, რომლითაც მხარს უჭერთ, საერთოდ, ეკლესიის უფლებათა გაფართოებას პოლიტიკაში, ეს სრულიად თანხვედრილია ჩვენი საზოგადოებრივი გაერთიანების — „თბილისის უნივერსიტეტის ასამბლეის“ „ეროვნული პრობლემების ანალიტიკური დარბაზის“ პოზიციისა, რომელიც ჩვენ საჯაროდ გავიტანეთ და საქართველოს პარლამენტში კანონპროექტის სახით წარვადგინეთ, 2009 წელს, რუსეთ-საქართველოს ურთიერთობის მოწესრიგებისათვის. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის წარმომადგენლობამ საქარ- თველოში, ჯერ კიდევ 2013 წლის ანალიტიკური დასკვნით, წარმოადგინა საქართველოს მოსახლეობის სოციალურად დაუცველი საგანგაშო სურათი: 70%-ზე მეტი მოსახლეობისა არის მოწყვლადი, ანუ ბეწვზე ჰკიდია მოსახლეობის ნახევარზე მეტის სიცოცხლე და ქართველმა ხალხმა უნდა გადახედოსო თავისი ქვეყნის პოლიტიკას. ამ დროს ჩვენ გვაუწყებენ, რომ ამერიკის შეერთებულ შტატებს, როგორც ჩვენს პარტნიორ ქვეყანას, საქართველოში, პენტაგონის ბაქტერიოლოგიური ლაბორატორიების დაფინანსება უფრო მეტად აინტერესებს, ვიდრე ქართველი ხალხის სიცოცხლე. უპატრონობის განცდა, რომელიც დღეს უკვე მოთმინებაავსებული ქართველი ხალხის უმძაფრესი და აფეთქებისთვის მზადყოფნის განწყობად აღიქმება, რეალობაა, მაგრამ ამ უპატრონობის შემოქმედსა და გარედან მმართველ ძალას, უკვე 27 წელია არანაირად არ ერქმევა საკუთარი სახელი. ეს არ არის ამერიკის შეერთებული შტატები, ამის მაგალითია ამერიკის შეერთებული შტატების ხელისუფლების დამოკიდებულება საკუთარი ქვეყნის მეცნიერებისადმი და საერთოდ, განათლებისადმი და მისი სრულიად საპირისპირო პოლიტიკა საქართველოში.

ამ უპატრონობის შემოქმედი და გარე ძალა უკვე კარგა ხანია დაეპატრონა საქართველოს ეკლესიას და მას თავს მოახვია არამეცნიერული და არაკანონიკური, ყოვლად გათავხედებული ვამპირისტული აზრი საქართველოს ისტორიის მზემანათობელ მეფეთა ებრაული წარმომავლო- ბისა. სიონისტური ვნება მსოფლიოს ბატონობისა თვით საქართველოს ქრისტიანული ისტორიის მითვისებასაც კი არ ერიდება.

ამერიკის სახელმწიფოებრივ სისტემაში „– ყველაზე საპასუხის- მგებლო პირთა მოადგილეებად, თანაშემწეებად თუ მრჩევლებად, როგორც წესი, — წერს ამერიკელი პროფესორი, აღმოსავლეთმცოდნე, ბატონი აკბარ ტურსონი, ძი- რითადად გვევლინებიან ებრაელი ინტელექტუალები, ე.წ. ნეოკონები, რომლებიც არავითარ ანგარიშს არ უწევენ საკუთრივ ამერიკის ინტერესებს და ქმნიან საკუთარი ინტერესების ნეოკონურ-ამერიკულ პოლიტიკას“. მაგალითისათვის ბატონ პროფესორს უმცროსი ჯორჯ ბუში მოჰყავს: იმისათვის, რომ ამ უმცროს ბუშს ნეოკონურ-ამერიკული ინტერესები გაეტარებინა, ამ „უმეცარ და უპატიოსნო კაცს“ (აკბარ ტურსო- ნის სიტყვებია!) ნეოკონებმა შეუქმნეს ლამის ღვთით მიმადლებული კაცის ავტორიტეტიო.

თქვენი მოსაზრებები, თავიანთი მაღალი ეთიკურ-პოლიტიკური კულტურით, ფუნ- დამენტურად ცვლიან უეროვნებო კაცობრიობის სიონისტურ იდეას და, როგორც უკვე აღვნიშნეთ, ჩვენ გვიბრუნებენ უფლებას საკუთარ ქვეყანაში, პირველ რიგში, დავიცვათ ჩვენი ეროვნული უფლებები და ინტერესები. ეს კი, რეალუ- რად, ნიშნავს იმას, რომ ჩვენი, ანუ საქართველოს სახელმწიფო ჩადგეს, თავისი ხალხის, ე.ი. ქართველი ერის სამსახურში. ამისათვის კი ჩვენ უნდა დავიბრუნოთ ის ელემენტარული, ღვთით ბოძებული და ღვთით დადგენილი უფლება ერად ყოფნის, რომელიც „სამოქალაქო საზოგადოების“ მზაკვრული „მოძღვრებით“ წაგვერთვა მსოფლიოს ახალი წესრიგის თეორეტიკოსების მიერ. ეს სიონისტური თეორია, რომელიც ტოლერანტიზმის იდეის სპეცულაციაზე, ანუ გაყალბებაზეა დაშენებული, მთელ დედამიწაზე ხორციელდება _ როგორც ნებისმიერი ქვეყნის ერთი ერის სამშობლოს გარდასახვა მსოფლიოს ყველა ხალხების სამშობლოდ. ეს სახელმწიფო იდეოლოგიებად გაფორმებული და დაკანონებული სამშობლოების ნგრევა გახლავთ კანონმდებლობით მიღწეული და დაშვებული უფლებამოსილება სხვათა კუთვნილი ისტორიული ტერიტორიების დაყაჩაღებისა და მითვისებისა კერძო საკუთრების უფლებითა და ფულის გადახდის ფორმით. ასე რომ, მსოფლიოს სიონისტურმა მოძრაობამ, რომელმაც თავისი ორიათასი წლის დაკარგული ისტორიული სამშობლოს დაბრუნებისათვის მსოფლიო შეძრა, სამაგიეროდ, მთელ კაცობრიობას, ანუ მსოფლიოს ხალხებს, თავისი შემოთავაზებული ე.წ.„ მსოფლიოს ახალი წესრიგითა“ და ერების სამოქალაქო საზოგადოებებად გარდასახვით, მოუწყო სამშობლოების ყიდვა-გაყიდვის ბაზარი.

თქვენი განაცხადით, რომ მსოფლიოს ხალხებთან მეგობრობის პოლიტიკაში თქვენ არა გაქვთ სურვილი ამერიკული ცხოვრების გზა მოახვიოთ თავს სხვა ქვეყნებსაც, თქვენ ჩამოხსენით ნეოკონურ-ამერიკული ნიღაბი ჯორჯ სოროსის სამოქალაქო საზოგადოების დამპყრობლურ თეორიასაც, რადგან მსოფლიოს საზოგადოებრივ ცნობიერებაში, სიონისტური „სამოქალაქო საზოგადოების“ მოდელი ამერიკულ მოდელად არის გასაღებული. ამიტომ, ბუნებრივია, ისმის კითხვა: რას ემსახურება მთელი ამ „სამოქალაქო საზოგადოების“ მოდელის დანერგვა მსოფლიოში, მოდელის, რომელიც ჯორჯ სოროსის აზრით, საერთოდ დემოკრატიაზეც, და ე.ი. ამერიკულ დემოკრატიაზედაც მაღლა დგას?! პირდაპირ ვუპასუხოთ: კაბალისტურ მიზანს — ერთი ერისა და მის მიერ ყველა დანარჩენი ხალხების მსოფლიო იმპერიის შექმნას. ჩვენ, ქართველ ხალხს, რომელსაც არავისგან არ ესწავლება ტოლერანტობა, როგორც ბუნებით ტოლერანტსა და ბუნებით ქრისტიანს, და, მით უმეტეს, არ ესწავლება არც ჯორჯ სოროსის რასისტულ-სიონისტური აზროვნებისაგან, გვჭირდება თქვენი თანადგომა მსოფლიოს ახალი წესრიგის, ფსიქოლოგიური, ფილოსოფიურ- მსოფლმხედველობრივი და საკუთრივ ეთიკური საფუძვლების აკადემიური, ანალიტიკური სურათის შექმნისათვის და მსოფლიო საზოგადოებრიობის გონივრული აზრის ჩამოყალიბებისათვის დღევანდელი მსოფლიო წესრიგის მიმართ, მისი გადაუდებელი და დაჩქარებული რიტმით მოწესრიგებისათვის.

თქვენი საპრეზიდენტო მრწამსის გაცხადებით, თქვენ მოგვეცით უფლება თანადგომა გთხოვოთ ქართველი ხალხის სახელით, როგორც პარტნიორი ქვეყნის პირველ პირს, რომ მხარი დაგვიჭიროთ, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში აღიძრას საკითხი კაცობრიობის სამოქალაქო საზოგადოებებად გარდაქმნის, როგორც პლანეტის ღვთიური წესრიგის საწინააღმდეგო ქმედების ამსახველი პოლიტიკის შეფასებისათვის.

ბატონო პრეზიდენტო!


მოგვეცით უფლება, ვიცოცხლოთ და ჩვენი სიცოცხლე, ანუ ის, რაც მთავარია _ ჩვენი ცხოვრების გზა წარვმართოთ იმ ღვთითბოძე- ბული ჭეშმარიტებით, როგორც ეს ჩვენ, ქართველ ერს, ათასწლეულებგამოვლილი ცივილიზაციების შემოქმედ ხალხს გვესმის და გვწამს. მხოლოდ სამართლიანი და ჭეშმარიტების მწყურვალი კაცობრიობა შეძლებს კაცობრიობის მიერ ჩადენილი უსამართლობითა და უგუნურებით დასნეულებული ჩვენი დედამიწის განკურნებას სნეულებათაგან.

ღმერთმა დაგლოცოთ და გაგამარჯვებინოთ თქვენი ქვეყნისა და კაცობრიობის სამსახურში!
მოკრძალებით, უდიდესი გულშემატკივრობით და იმედით, რომ მომიტევებთ სრულიად გულწრფელობას.

®
დენიზა სუმბაძე
თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საზოგადოებრივი გაერთიანების: „თბილისის უნივერსიტეტის ასამბლეის“ „ეროვნული პრობლემების ანალიტიკური დარბაზისა“ და ნიუ-იორკის (აშშ) ბიბლიის შემსწავლელი ქართველოლოგიური ცენტრის: „ბიბლია და საქართველო“-ს დამფუძნებლი და ხელმძღვანელი, ფილოსოფიის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი.

მეტის ნახვა
11-09-2018, 16:30